Connect with us

Іскер

«Бизнес деген тек алу мен сату емес» дейді кәсіпкер ғалым

Published

on

Моңғолияда тұратын 38 жастағы этникалық қазақ Алаубек Әбділұлы 1994 жылы ондағы мемлекеттік университеттің математика факультетін бітірген соң ғылыммен шұғылданған. Германияның Дармштадт техника университетінде информатика саласында доктор атанған азамат кейін бизнеске кетіп қалған. Ол Азаттыққа берген сұхбатында ғылым мен бизнестің бір-бірімен байланысы жайлы да айтты.

Азаттық: – Алаубек мырза, әңгімемізді балалық шағыңыздан өрбітсек? Қандай сәттер есіңізде қалды?
Алаубек Әбділұлы: – 1978 жылы мен туғанда әке-шешем Моңғолияның астанасы Улаанбаатардағы «Дэнжийн мянгат» ауылында пәтер жалдап тұрыпты, одан кейін «100 ауыл» деген жерде киіз үйде өмір сүріпті. Мен ес білгенде әке-шешем бір бөлмелі пәтер алған.
Мектепте математика, физика пәндеріне жетік болдым. 9-сыныпта оқып жүргенімде 10-сыныптың есептерін қиналмай шығара беретінмін. Соны білетін ұстаздарым университетке құжат тапсыруға кеңес берді.
Өскен ортам тек моңғол ұлтының өкілдері болды. Сол себепті ана тілімде аздап қиналатыным бар. Мектепке жеті жасымда бардым, оқуға озат болдым. Мектепте математика, физика пәндеріне жетік болдым. 9-сыныпта оқып жүргенімде 10-сыныптың есептерін қиналмай шығара беретінмін. Соны білетін ұстаздарым университетке құжат тапсыруға кеңес берді. Сол себепті 9-сыныпты бітіргеннен кейін бірден 10-сыныптың емтихандарын тапсырып, куәлік алдым. Өз қатарластарымнан бұрын орта мектепті аяқтап, 16 жасымда Моңғолия мемлекеттік университетіне студент боп қабылдандым.
Азаттық: – Моңғолияда экономикалық ахуал нашарлаған 1990 жылдары студент болу қиын соқпады ма?
Алаубек Әбділұлы: – 1990-жылдардың басы анық есімде. Тамақ аз, ақша жоқ, нанға май жағып, үстіне себетін қант тапсақ торт жегендей болушы едік. Әсіресе өтпелі кезеңдегі мен сияқты жастар үшін тіпті қиын. Студенттер арасында сабаққа көңіл бөлгендер аз, мұғалімдер сабақ үйрету мен сауда жасаудың арасында теңселіп қалған. Оқуға толығынан мойынсұнып, қозғалмай сабақ жаттайтын мүмкіндік аз болды. Математика – тұрақты оқып, көп ойлап, аз сөйлеуді талап ететін пән. Менің мінезім де соған сәйкес – ауыр, аз сөйлейтін, шұқшиып көп ойланып отыруды жақсы көретінмін.
Азаттық: – Университетті аяқтаған соң ғылыммен шұғылданған екенсіз. Ол салада қандай жетістікке жеттіңіз?
Алаубек Әбділұлы: – Университет бітіргеннен кейін өзім білім алған оқу орнында, сондай-ақ менеджмент академиясында сабақ бердім.
2001 жылы қызметімді тастап Германияға кетуге бел будым. Өйткені ғылым жағынан Германия университеттері – Еуропаның алдыңғы қатарында. Оның үстінде университетке ілесіп шыдасаң, оқу тегін. Тіл үйрену, зерттеу жасау негізгі мақсатым еді. Дюссельдорф қаласындa неміс тілінің жедел курсында тіл үйрендім. 2003 жылы Бонн университетіне арнаулы зерттеуші болып жұмысқа қабылдандым. 2004 жылы Дармштадт теxникалық университеттің информатика факультетінде зерттеу жұмысымды бастап, 2009 жылы жаратылыстану ғылымдарының докторы (Doctor of Natural Sciences – Dr.rer.nat) дәрежесін қорғап шықтым.
Азаттық: – Бірақ осыншама ғылыми ізденістен кейін бәрін тастап бизнеске кетіпсіз. Оған не себеп болды?
Алаубек Әбділұлы: – Менің ізденістерім, ғылым зерттеулерімнің барлығы бизнеспен тікелей байланысты. Бизнес деген тек алу мен сату емес, ол жерде де толып жатқан есеп бар. Ғылыми ізденістерімді практика жүзінде пайдаланып көргім келді. Анамның сонау нарықтық экономика басталған жылдары өз қолымен іргетасын қалаған «Дакал Фарма» компаниясын әрі қарай дамыту керек болды. Сол себепті 2012-2013 жылдары Голландияның (Нидерланд – ред.) Роттердам Эразмус университетінің менеджмент мектебін бизнес басқару магистрі мамандығы бойынша оқып шықтым. 2013 жылдан бастап компанияда директор орынбасары, қазір директоры қызметін атқарып келемін. Компаниямыз орташа ғана. Негізгі қызметі – ауруханаға қажетті құрал-жабдықтар мен дәрі-дәрмектерді жеткізіп беру.
2001 жылы қызметімді тастап Германияға кетуге бел будым. Өйткені ғылым жағынан Германия университеттері – Еуропаның алдыңғы қатарында. Оның үстінде университетке ілесіп шыдасаң, оқу тегін.
Азаттық: – Отбасыңызда өзіңізден басқа ғылыммен шұғылданатын адам бар ма?
Алаубек Әбділұлы: – Жұбайым Раиса Каирдегі Америка университетінің бакалавриатын, Лондон университетінің шығыстану және Африканы зерттеу институты магистратурасын тәмамдаған, Роттердам менеджмент мектебінде қаржылық басқару магистрі мамандығын алған. 2015 жылдан бері Улаанбаатардағы халықаралық орта мектепте басқарма мүшесі.
Екі балам бар. Үлкені – тоғызда, кішісі – бір жаста.
Азаттық: – Сұхбатыңызға рахмет.

Іскер

Нағыз еңбектің қызған ортасы – Файн ноос

Published

on

Аймағымызда ірі өндірістер мен кен орындары жоқ болғандықтан жұмыссыздық ең өзекті мәселелердің бірі болып отыр. Тек біздің аймағымызда ғана емес еліміз көлеміндегі жұмыссыздық мәселесі шешімін таппай отыр. Есесіне азаматтар жыл өткен сайын шетелдерге шығып жұмыстауда. Еліміз көлемінде көптеген компаниялар бар. Сонда да 3 млн халықты жұмыспен қамтамасыз ете алмауда. Айналасы 3 млн халықтың 2 млнға жуығы күнін әзер көріп отыр десек қателесе қоймаспыз. Қалғандары ығай мен сығайдар. Аймағымызда шикізат өңдейтін бірден-бір компания «Файн ноос» компаниясы. Қазіргі жағдайда 80 адаммен, ал күн жылына 300-ге жуық адаммен жұмысын жүргізуде. Кей жағдайларда экономикалық қиындықтарға да ұшырап отыратын компания жүн жуу, тарау яғни өңдеу жұмыстарын атқарып, шетелге экспорттайды.

Біз өндірістің жұмысымен танысу мақсатында  директоры Қыдырпатша  Сақабаұлына жолықтық.

Қандай бір жұмысты бастау үшін менежменті жақсы жасалу қажет. Ал, шетелдерге экспорттау үшін ең басты ұстаным – сапа.

Қандай бір жұмысты бастау үшін менежменті жақсы жасалу қажет. Ал, шетелдерге экспорттау үшін ең басты ұстаным – сапа. Бұған өндіру барысындағы барлық процесс қамтылумен қатар шикізаттың да сапасы, оны тасымалдау кезіндегі сапа да басты рөл атқарады дегенді тілге тиек етті. Осы өндірістің жанында шағын кигіз өндіретін, сырмақ өндіретін цех жұмыс атқарады. Біз барған сәтте компания жұмысшылары жуылған жүнді арнайы құрылғымен тарап, түтіп жатыр екен. әдеттегі қой жүні жұп-жұмсақ матаға айналыпты. Ақ ұлпа түбітін ғана алып экспортқа шығарып, қылшығын бөлек ылғап алады екен. Қарап тұрып аймағымыздағы осыншама өнімдердің ешқандай іске жарамай жатқанына қынжылады екенсіз. Тіпті осы өнімдерді иіріп, жіп қылып, қымбатқа алып киетін кашемирлерді неге өзіміз өндірмеске?! Алайда барлығына мүмкіндігіміз шектеулі. Қайтадан компаниямызға оралайық. Мұнда жұмыстайтын азаматтардың ішінен Мақшарқызы Болатқа жолығып әңгімелестік: «Мен жұмыстағалы 13 жыл болыпты. Көп жыл бойы осы компанияда жұмыстап келемін. Жұмыс ауыр. Алайда жұмыссыз жатқаннан жақсы. Аймағымызда бұдан басқа көп жұмысшы қамти алатын компания жоқ. Негізі компаниялар көп болса, бізде таңдау көп болады. Айлық-жалақымызға, күн көрісімізге септігі тиер еді. Қаншама адам жұмыссыз» дегенді тілге тиек етті.

Қауырт жұмыстап жатқан жұмысшылар. Үлкен зал толған техника, іші толған қой жүні. Несін айтасыз, нағыз еңбектің қызған ортасы деуге болады. Қыдырпатша мырзаның айтуынша қандай бір өндірісті жұмыстатқанда нарықтағы жағдайын нақтылап зерттеу қажет. «Мысалы бір киім өндірдік дегенде алушыларды, сондай-ақ бәсекелестерді, нарықтағы бағасы мен шикізатын, жұмысшылардың жалақысын барлығын нақтылап зерттеп алып іске кіріскен жөн. Бізде мүмкіндік көп. Мысалы пайдаланбай тұрған яғни бос тұрған құрылыстар да бар. Осыны пайдаланып қандай бір шикізат неге өндірмеске?» дегенді айтады.

Сондай-ақ аймағымыздағы шикізат қоры жеткілікті. Егер тері өңдейтін, тағы басқадай өндіріс жұмыстатамын десе мүмкіндіктер бар. Алайда өндірген өнімді саудалайтын жолды қарастырып алу қажет. Мысалы теріден жасалған тондар десек, «Дархан Нэхий» тағы басқа өндірістерде өндірілген тондар, елімізде өндірілген түбіт, түйе жүн киімдер еліміздің сұранысын толық өтеп тұр деп айта аламыз. Сондықтан ең дұрыс жол  – өнімді экспорттау» деді Қыдырпатша мырза.

Айтып айтпай не керек 3 млн халықтың қажетін толық өтеп тұрмыз деп айта алмаймыз. Тек  кашемирлер көбейгенімен бағасы қымбат. Бүкіл киім-кешекті, ең бер жағы ине-түймеден бастап қытай қанымдап тұр. Миллиардтан астам халқы бар, әлемді экономикасымен жаулаған қытаймен елімізді салыстыруға келмес, алайда экономикасы бізбен қарайлас Қырғызстан, Өзбекстандарда киім өндірістері, текстиль жақсы дамыған.  Қырғыз көйлектері Қазақстанның барлық қалаларында жақсы сатылымда. Тіпті біздің аймағымызға да келгелі де біршама жылдың жүзі болды. Бәрін айт та бірін айт жұмыссыздықты жоюдың тура жолы – жергілікті жерлерге өндірістер салу. «Файн ноос» компаниясының экономикалық ақуалы тым керемет деп айта алмаймыз. Жұмысшылардың әлеуметтік мәселесі де толыққанды қарастырылмаған. Әйтеуір жоқтан жақсы.  Кейбір қалталы азаматтар пәтер үйлерді сала бергенше, нарықтағы сұранысын зерттеп, шетелдермен шарт жасасып осы шикізаттарды өңдеп, жұмыссыз кедей халықты жұмысты болдырса игі еді. Амал қанша,

«Атадан ұл туса игі,

Ата жолын қуса игі,

Халықтың қамын ойлап,

Шың басында тұрса игі» демекші ондай күндердің ауылы әлі алыста сияқты. Сондай бір қажетсіз саясаттың құрсауында, бірнеше депутаттардың тендері мен солардың жоғын жоқтаумен күндеріміз өтіп жатыр. Ал, мемлекеттен «өндіріс салып ал» деп бере қоятын қаржысы белгілі. Тіпті мемлекеттік қазынадан аймағымызға бөлінетін қаржы басқа аймақтармен салыстырғанда екіден бірі, немесе үштен бірі ғана деуге болады. Айтамыз айтамыз,  ешқандай өзгеріс жоқ. Дегенмен айтып қойған соңғылыққа жақсы. Мүмкін, арманымыз орындалар. Ол да мүмкін!!!

Айбота Әлейханқызы

Continue Reading

Іскер

Айдос Қабиденұлы: Бірлік пен тірлік болған жерде табыс пен жетістік те болады

Published

on

Бүгінгі таныстырып отырған қонағымыз “Өлгий алыптары” клубының төрағасы, аймақтық арыстан Айдос Қабиденұлы. 

Ол Улаанбаатар қаласындағы Сауда даму банкінде Қауіпсіздік бөлімінде басқару қызметін тұрақты атқарып келеді. 2003 жылы Баян-Өлгий аймағының мемлекеттік тойында “аймақтық арыстан” атағын алған. 2015 жылы “Мемлекеттік қаршыға” О.Бақыт, “аймақтық арыстан” Ш.Мұрат, К.Қанат, Х.Әсендермен ақылдасып «Өлгий алыптары» спорт клубын құрған. 

Мекен жайыМоңғолия, Улаанбаатар қаласы

Жұмыс орны мен лауазымы: Сауда даму банкінде Қауіпсіздік бөлімінде басқару қызметін атқарады. “Өлгийн алыптары” клубының төрағасы. Моңғолияның “Еңбек құрмет” медалының иегері.

Сошиал парақшасыХ. Айдос

Оның басты ұстанымы – мақсат, мүддеге деген талпыныста болу, бастаған істі аяғына дейін жеткізу. Егер арманың мен арнайы жоспар, талпынысың болмаса, ол құр қиял болып қалады. Ал жоспар БІРЛІК, БЕРЕКЕ арқылы жүзеге асады.

ТУҒАН ЖЕРІҢІЗ ЖӘНЕ БАЛАЛЫҚ ШАҒЫҢЫЗДАН ӘҢГІМЕМІЗДІ БАСТАСАҚ?

– 1979 жылы Цэнгэл сұмын тумасы Қабиденнің от басында дүниеге келіппін. Отбасымызда 5 ұл, 2 қыз – жеті ағайындымыз . Балалық шағымды кіндік қаным тамған аймақ орталығы, Қобда өзені жағасы, Сары бастау жайлауымен елестетем. 1998 жылы сол мектептен 10-сынып бітіріп, жоғары оқу орнына жолдама алдым.

ЖАСӨСПІРІМ КЕЗІҢІЗДЕ ҚАНДАЙ НӘТИЖЕЛЕРГЕ ҚОЛ ЖЕТКІЗДІҢІЗ?

– Бала кезімнен спортпен, зілтемір көтерумен айналысуға құштар едім… Сол кезде Дәріпхан деген ұстазымыз болды. Алғаш ұлттық күрес киімін қалай киюді сол кісіден үйреніп, мектеп қабырғасынан бастап, аймақ деңгейіндегі әр түрлі күрес бәсекесіне, әсіресе ұлттық күреске белсенді қатысу арқылы мектеп таңдаулысын сыналту бәсекесінде белдесіп, жеңіске жетуім, алғашқы рет мәреден көрінгенім ұлттық күреске деген талпынысым болды. 10-сыныпта аймақтық жасөспірімдер арасындағы ұлттық күрес бәсекесіне қатысып, бірінші орын иеленгенмін. Бірақ сол жылы астанамызда ұйымдастырылған ел біріншілігінде белдесудің сәті түспеді. Мені ұлттық күреске баулып, бұғанамды бекітіп, қанатымды қатайтқан алғашқы ұстазым – халықаралық тау спорты шебері Жанарбек Ақыбиұлы еді. Мұғалімнің үйірмесіне барып жүргенде: «Сен ұлттық күреспен шұғылдан. Балуандар жоғары оқу орнына түс. Жақсы нәтижеге қол жеткізу мүмкіндігін бар!»- деп ұстаздық ұлағатын айтты. Осылайша мен күрес спортына бет бұрдым.

МАМАНДЫҒЫҢЫЗ?

– 2002 жылы балуандар дайындайтын «Шонхор» денешынықтыру және спорт университетін оқытушы-жаттықтырушы мамандығымен бітірдім. Кейін астанамыздағы Басқару академиясынан мемлекеттік басқару мамандығын игердім.

ЖОҒАРЫ ОҚУ ОРНЫНДА ОҚЫП ЖҮРГЕНДЕ САЙЫСҚА ҚАТЫСТЫҢЫЗ БА?

– Әрине, орайы келгенде әр түрлі ұлттық күрес сайысында белдесіп жүрдік. Сол жылдары мемлекеттік дәрежедегі ұлттық күрес сайысында жеткен нәтижелерге қарай отырып, Шаған мерекесі қарсаңында мемлекеттік таңдаулы сегіз жас балуан сыналтатын. Мемлекеттік таңдаулы жас палуан ретінде сыналып, сол кезде баспасөз бетінде есімін жариялануы талабыма талпыныс қосып, жігерлендірді. 2001 жылы 3-курс оқып жүргенде Эрдэнэт қаласында Шаған мейрамы бәсекесінде күресіп, соңғы сатыдағы таңдаулы төрт балуанның біріне қалдым. Налайх қаласының Шаған мейрамы белдесуінен бас жүлдеге ие болуым сияқты сол кездегі студенттік өмірдің ауыр шарттарына қарамастан азды көпті жетістіктеріміз болды. Міне, осылар ұлтық күрес саласындағы табысқа деген өзіндік сенімімді нығайта түсті. 2002 жылы “аймақтық лашын”, 2003 жылы өкіметтік тойда “аймақтық арыстан” атағын иелендім. Алла қолдап, өз күш жігеріммен еңбектеніп осындай нәтижеге жетуім мен үшін үлкен мәртебе болды. 2-3 күн ата-анам, бірге туғандарым жанында болып, қайта астанаға жол тартып кеткен күн кеше ғана сияқты.

СОЛ КЕЗДЕ СПОРТҚА ҚОЛДАУ ҚАНДАЙ ЕДІ?

– Несіне жасырайын,  біз  Улаанбаатарға келіп, ұлттық күреспен айланысып жүрген жылдары бүгінгідей мүмкіндіктер болмады. Қара шай ішіп, тоқаш жеп қана сайысқа түсіп, белдесіп жүрдік.

Мектеп бітіген соң Хас банктің Баян-Өлгий аймағындағы бөлімшесінде қорғаныс маманы болып орналасып, кейін Улаанбаатар қаласындағы орталығына ауысқан болатынмын. Жұмыстан кейін ғана аздап жаттығу жасайтын мүмкіндік болады. Тіпті жұмыстан шыға салып тура бәсекеге қатысушы едік.

«ӨЛГИЙ АЛЫПТАРЫ» КЛУБЫ ҚАЛАЙ ҚҰРЫЛДЫ?

-Замана шарттарына байланысты сол кездерде біздерге тағы да үлкен белестерді бағындыру нәсіп болмаса да соңғы жылдары жастар арасынан жақсы нәтижеге қол жеткізетіндей балуандар шығып, талаптанып жүргендіктен оларға қолдау көрсету “әрі бір жағадан бас, бір жеңнен қол шығарып”, бірлесе алға ұмтылу қажет болды. Аға палуан “Мемлекеттік қаршыға” О.Бақыт ұстазым, “Аймақтық арыстан” танымал палуан Ш.Мұрат, К.Қанат ағаларым досым Х.Әсендермен ақылдасып, «Өлгий алыптары» спорт клубын алғаш 2015 жылы 25 қарашада ресми түрде аштық. Осылайша, осындай бір келер ұрпақ үшінгі келелі істің бастамашысы болу бағы бұйырды. Ұлттық күрестің ыстығына күйіп, суығына тоңып, оның қыр-сырын білетіндіктен бір жұдырықтай жұмылып, бір ұжым болып, келешегінен үміт күттірген балуандарға демеуші іздедік. Алдымызға үлкен мақсаттар қойып, атқарылар істер тізімі бекітілді. Соның нәтижесінде және дамылсыз еңбектену арқылы балуандарымыз біз жоспарлаған мақсаттарға жетіп жатыр. Шаршы алаңда күш сынаспасақ та, жаттығу сәтінде балуандарды шыңау үшін бел шешіп кірісіп кететін жайымыз да бар. Спортшылардың дайындығын қадағалап, ақыл-кеңесімді беріп тұрамын. Демеушілерге ұлттық күрес жайлы түсіндіріп, жастарды қолдауды насихаттадық. Бейресми ұйым болғандықтан басқару кеңесіміз бар.

КЛУБТЫҢ БАСҚАРУ КЕҢЕСі ЖАЙЛЫ АЙТА КЕТСЕҢІЗ?

– «Өлгий алыптары» клубы төрағасы мен, клубтың басқарма бастығы Ә.Ғылымхан, менеджер Х.Әсен, клуб хатшысы Қ.Қуанған, басқарма мүшелері С.Зүльфикар, Д.Бауыржан, Ш.Жолбарыс, К.Ерік, Нямхүү, К.Жандос, Б.Баатарцол, Қ.Мәмбет, Қ.Айнабек, Я.Сьезд, Ө.Арманбек, Т.Жанболат қатарлы 16 кісінің құрамында жұмыстап отырмыз.

БҮГІНГЕ ДЕЙІНГІ НӘТИЖЕЛЕРІҢІЗ ҚАЛАЙ БОЛДЫ?

Жұмыс нәтижесіне беретін есебіміз – өкіметтік тойдағы және басқадай балуандар бәсекесі. Теледидардан моңғол ұлттық күресін тамашалаған көрермендер де сол арқылы біздің атқарған шаруаларымызға баға берер. Аллаға шүкір, ауыз толтырып айтатын нәтижелер бар. Екі мемлекеттік «лашын» туып шықты. Азаматтарымыз көп белдесулерде мемлекеттік жоғары дәрежелі палуандарды асқан шеберлікпен тізе бүктіріп жүр. Біздің палуандардан басқаларда именетін болды. 2016 жылы жеке отау тігіп, дайындық жасап, сол жылы Б.Баатарцол «мемлекеттік лашын» атағын алды. Келесі жылы Б.Серік мемлекеттік атаққа қол жеткізді. Мұның барлығы тек менің ғана еңбегім емес, осы істі қолға алған азаматтардың, палуандардың еңбегі, төккен тері деп ойлаймын. Үнемі қаржылай қолдау көресететін кәсіпкерлердің де еңбегі орасан зор. Мемлекеттік Ұлы Хурал мүшесіне 2 рет сайланған халқымыздың бір туар абзал азаматы, Еліміздің Энергетика реттеу комиттетінің бастығы Тілейхан Әлмәлікұлы палуандарымыз М.Еркебұлан, У.Береке, Б.Серік, Н.Мұстафа, Б.Баатарцол, С.Заманбек, Т.Ерболаттарды жұмысты болғызды. Бізге үнемі қолдау көрсететін азаматтарға алғысымыз шексіз.

БИЫЛҒЫ ЖЫЛҒЫ ӨКІМЕТТІК ТОЙ ДАЙЫНДЫҒЫН ҚАШАН БАСТАЙСЫЗДАР?

– Жыл сайын маусымның 10-нан шілденің 10-на дейін қаладан алпыс шақырым қашықтықтағы “Хас Өргөө” саяжайын жалдап аламыз. Өткен жылы қырықтай палуан жаттығу жасап аймақтық, сұмындық сайыстарда белдесіп табысқа жетті.

ҚАРЖЫНЫ ҚАЙДАН ТАБАСЫЗДАР?

– Жоғарыда айтылғандай бейресми ұйым болғандықта арнайы бекітілген бюжет болмайды. Демеушілік жасайтын жомарт жандар, кәсіпкерлер, ұйымдар бар. Балуандар да өзіндік жарналарын төлейді. МҰХ-ның мүшелері мен аймақ әкімшілігі, жерлестер де қолдарынан келгенін аямайды. «Өлгий алыптары» клубы пайда, табыс көзі үшін құрылған ұйым емес басты мүддесі еліміздің, аймағымыз бен ұлтымыздың мерейін асқақтату, салауатты өмір салтын насихаттау, жастарды тәрбиелеу болғандықтан іс қызметімізді атқаруға қажетті қаржыны байғазы жинау арқылы қамтамасыз етуге талпынамыз. «Тамшыдан теңіз» дегендей, жұмыла көтерген жүк жеңіл болмақ.

Әлі есімде,  2016 жылы алғаш дайындыққа шыққанда балуандар тағамына қолданатын қой да, ақша да тапшы болды. Ақылдаса келе амалсыздан «аймақтық арыстан» Ш.Мұрат, К.Қанат ағалармен бірге  бір «портер» көлігін жалдап, Шарынголдағы жерлес ағайындарға барып, жағдайымызды айтып, көмек сұрадық. Олар бізге 20-дай қой жинап берді. Келесі жылы Налайхтың жерлестер тұратын бір ауылына барып, олар да қой, серке беріп көмек қолдарына созды. Осындай кезде қолдау көрсеткен халқымызға да шексіз ризамыз! Осы сәтті пайдаланып, оқырман назарына әдемеуші болыңыздар дегенді сала кеткен оғаш болмас. Жақсы іс жалғасын тапсын.

СІЗДІҢ ЖҰМЫС ЖҮРГІЗУ ЕРЕКШЕЛІГІҢІЗ ҚАНДАЙ?

– Менің басты ұстанымым – мақсат, мүддеге деген талпыныста болу, бастаған істі аяғына дейін жеткізу. Егер арманың мен арнайы жоспар, талпынысың болмаса, ол құр қиял болып қалады. Ал жоспар БІРЛІК, БЕРЕКЕ арқылы жүзеге асады. Соңғы 15 жылдай қалалық орталық Сауда даму банкте Қауіпсіздік бөлімінде басқару қызметін тұрақты атқарып келемін. Бұл саладағы қызмет жартылай әскери тәртіп деген сөз. Ең басты темірдей тәртіп, адамгершілікті талап етеді. Адамдардың бәріне бірдей қараймыз. Жоғары оқу орны мен қызмет істеген кезімнен бастап, көбіне ер азаматтардың ортасында еңбек істеп келемін. Сондықтан азаматтармен оңай тіл табысамын. Өмір тек сәттіліктер мен жеңістерден тұрмайтыны белгілі. Кедергісіз іс болмайды, үлкенді –кішілі киындықтар болып тұрады. Әр ауырлықтан кейін бір жеңілдік бар. Сәтсіздіктерді еңсеру арқылы жетістікке жете аламыз Топпен бірлесіп жұмыстай білген адам ғана жеңіске жетеді деп есептеймін. Оқу білім жолында және банк қызметінде адамдармен қалай қарым-қатынас жасауды үйреніп, іс қызметте көптеген тәжірибе жинақтаудамын. «Өлгий алыптары» клубындағы жастарға тек белдесуді ғана емес, білім, тәжірибелерімді, басқаларды қалай құрметтеуді, төзімділік пен бастаған істі қажымай талмай, соңына дейін жеткізуді ақыл-кеңес ретінде айтып отырамын. Жастарға бұны біз айтпасақ, кім айтады. Біз бен сіз істемесек, кім істейді?!

БАЛУАНДАРҒА ДОПИНГТЕН АУЛАҚ БОЛУ ҮШІН ҚАНДАЙ АҚЫЛ КЕҢЕС АЙТАСЫЗДАР?

– Балуандар одан аулақ болуға тиіс. Қолдануға тыйым салынған, денсаулыққа зиянды екенін ескертіп айтып отыру клубымыздың басты міндеттерінің бірі. Еліміз ұлттық күрес одағы бұрын тек қана өкіметтік тойда ғана балуандардан анализ алатын болса, қазір кез-келген уақытта алып, нәтижесін көріп отыратын болған.

ДӘЛ ҚАЗІР НЕМЕН АЙНАЛЫСЫП ЖАТЫРСЫЗ?

– Осы айдан бастап, өкіметтік тойға дайындықтың әзірлігін жасаудамыз. Елімізге еңбек сіңірген спортшы, «мемлекеттік піл» О.Одгэрэлмен бірлесіп, жастарды дайындау жұмысына кірісіп кеттік. Ол кісінің еңбекақысын Баян-Өлгий аймақтық балуандар одағы төрағасы Ш. Қабыл мырза шешіп берді. Біздің мақсатымыз – балуандардың сатылай дамытып, мемлекеттік деңгейдегі атаққа қол жеткізу. Алла қаласа, биылғы жылы мемлекеттік дәрежедегі палуандарымыз Б.Баатарцол, Б.Серік «мемлекеттік лашын» дәрежелерін қайталап дәлелдеп, әрі қарай  табыстарын еселеп, тағы да жоғарғы атақ алса деп тілейміз. Сондай ақ М.Еркебұлан, У.Береке, Н.Мұстафалар мемлекеттік атаққа үміткерлер арасында. Клубымыздың басқада палуандары да аймақ, сұмын тойларынды табысқа жетеді деп сеніп отырмыз. Сол үшін басқарма мүшелерімен, демеушілермен бірлесе еңбек етіп жатырмыз.

«ӨЛГИЙ АЛЫПТАРЫ» КЛУБЫ МОҢҒОЛ ҰЛТТЫҚ КҮРЕСІ БАЛУАНДАРЫН ҒАНА ДАЙЫНДАЙ МА?

– Негізгі жұмысымыз ұлттық күреске шоғырланған болса да, клуб жоспары тек ұлттық күрес емес қой. Мысалы, Б.Ардахан деген қызымыз жудо күресімен айналысатын мықты спортшы. Клубта 5-6 жасар балаларды дайындайды. Қазақ күресі де жақсы дамып келеді. Жуықта қазақ күресінен ел біріншілігін өткізілді. Онда 55 кг салмақта У. Айдынбек күміс медаль жеңіп алды. +100 кг салмақта Н.Мұстафа, 90 кг салмақта Ж.Өтеген, 82 кг салмақта Ж.Ақжол қола медаль еншіледі. Халықаралық күрес сайыстарына Б.Серік табысты қатысты. Жудо мен самбодан Б.Серік, бокстан Т.Ерболаттар ел жеңімпазы болса, жасөспірімдер мен жастар арасында дзюдо, самбо шебері Б.Жандостың жетістігі бар дегендей айта берсе көп қой. Күні кеше ғана Б.Жандос бауырымыз дзюдодан Алматы қаласында өткен Азия кубогында -90 келі салмақ дәрежесінде қола жүлдегер атанды.

ЖҰМЫС ЖОСПАРЫН ҚАЛАЙ ЖАСАЙСЫЗДАР?

– Басқарма кеңесінен сол жылы атқарылатын жұмыстар тізімі жасалып, жұмсалатын қаржы келісіледі. Онда клубтың пәтерақысы, Наурыз мейрамы күресін ұйымдастыру іс шарасы, ұстаз жаттықтырушылардың еңбекақысы, мерекелік шараларға қатысу қатарлы мәселелер қамтылады. Осы жылғы жоспар бойынша ҚХР-ның Ішкі Моңғол балуандарымен байланыс орнаттық. Бізбен бірге жаттығу жасап жүр.  Сұхбатымыздың басында айтылғандай тағы да көптеген мәселе қамтылады.

ЕҢ СОҢҒЫ ОҚЫҒАН КІТАБЫҢЫЗ?

– Әдеби еңбектерден ұлы ғұлама Халифа Алтайдың Шығыс Түркістан Шыңжаң өлкесінде басталып, Түркияға, Анадолыға дейін ұласқан көш тауқыметі баяндалған «Алтайдан ауған ел» атты кітабын оқып қатты толқыдым. Қиын қыстау кезеңді, сол замандағы тұрмыс-тіршілікті көз алдыңа әкелетін жақсы жазылған шығарма екен. Сондай-ақ Басқару академиясының мемлекеттік басқару мамандығын оқуыма байланысты біршама кітаптар қарауға тура келді.

ЖҰМЫСТАН ТЫС УАҚЫТТА СІЗДІ ҚАЙДАН ТАБУҒА БОЛАДЫ?

– Жұбайым, 3 балам бар. Бос уақытымды негізінен отбасыммен бірге болғанды ұнатамын. Демалыс күндері мені клубтан табуға болады.

ӨМІРДЕН АЛҒАН САБАҒЫҢЫЗ? КІММЕН ҚАНДАЙ КЕҢЕС АЛДЫҢЫЗ?

– Ең бастысы – ата-анамның ақылы болды. Бірінші курсты бітіріп келген соң «оқуды жалғастырмай ақ қойсам ба?» деген ой туындағанда, анам: «алған мақсатыңнан қайтпа барғаның жөн»,- деп дем берген еді. Сол демеу болды да, төзімділік танытып екінші курстан бастап, спорттан нәтиже шығара бастадым. Ұстаздарымнан Моңғолия және Қазақстан елдерінің еңбек сіңірген споршысы, мемлекеттік қаршыға О.Бақыт ағамның кеңесіне көп құлақ түремін. Бір қызығы, 10-сынып оқушысы кезінде ең алғаш мемлекеттік дәрежедегі палуан ретінде Бақыт Одынайұлымен күреске шығып, денелі адамды қайтіп ұстап, қалай күресемін деп ойлағаным есімде.

ЖАСТАРҒА ҚАНДАЙ КЕҢЕС БЕРЕСІЗ?

– Ең бастысы – адам болу керек. Өткен күндерді де ұмытпау шарт. Осы сәтті пайдаланып, оқырман назарына демеуші болыңыздар дегенді сала кеткен оғаш болмас. Мүмкіндігі болмаса басқаны сендірмей, турасын айту керек. Ер азамат сөзінде тұратын болуы қажет. Жас споршылар қатаң тәртіпке бағынатын, төзімді, бірбеткей, еңбекқор болса деймін. «Тәртіп болмай, нәтиже болмайды» дегенді қайталап айтсам артық болмас.

КІМНЕН, НЕДЕН КҮШ-ҚУАТ АЛАСЫЗ?

-Ең алдымен, Аллаға шүкір етемін. Атқарып жатқан ісімнен, ардагер спортшылардан шәкірттеріміздің шығарған табыс жетістіктерінен, ұлтыма деген сүйіспеншілігімнен күш-қуат аламын. Еңбек еткен адамды ынталандырып, алғыс айтып, қолпаштаған сайын жұмысқа деген ынтасы артады ғой. Шаршаған кезде клубқа барып, тер шығарған бір ғанибет. Шаршауымды тез ұмыттырып, күш қуат жинауға көмектеседі.

БІЗГЕ НЕ ЖЕТІСПЕЙДІ?

– «Бірлік бар жерде тірлік бар» деген. Ат төбеліндей аз қазақ рушылдыққа, жерлестікке, партияшылдыққа салынып, жік-жік болып бөлінбесе, солақай саясатқа ермесе екен деймін. Мысалы, ұзаққа бармай көрші аймақтарды айтсақ, увслықтар мен қобдалықтар астанамызда бас қосып, «Буянт –Ухаа» спорт кешенін жалға алып, түрлі спорттық шаралар өткізеді және оған «ақ», «қызыл» партия деп бөлініп жарылмай, «министрмін» , «парламент мүшесімін» демей, барлығы отбасыларымен келіп қатысады. Осылардан үлгі алғанымыз жөн сияқты. Көпке топырақ шашудан аулақпын, дегенмен кейбір жандар керісінше, бірі ұйымдастырған шараға екіншісі «барма» деп үгіттеп жүргенін естіп іштей қынжыласыз. Жақсылықта жарысу керек болса да, жақсылықты да бір-бірінен қызғанады-ау деймін. Сөз соңында айтарым, астанамыз Улаанбаатар қаласындағы өмір сүріп отырған, еңбек етіп жүрген жерлес азаматтар ортасында «Өлгей алыптары» клубы атынан жылында бір рет ортамызда береке бірлік болсын, бір-бірімен кездесіп танысып біліссін деген ниетпен әр түрлі спорттық шара ұйымдастырып тұрамыз. Осындай шараға ат салысып белсене қатысып тұрса дегім келеді.

КЕЛЕСІ ҚОНАҚҚА КІМДІ ШАҚЫРАСЫЗ?

– «Бірінші байлық денсаулық» демей ме. Сондықтан ақ халатты абзал жан, халыққа көп қол ұшын беріп жүрген теміржол ауруханасы дәрігері, хирург Қ.Аршабек дәрігерді ұсынамын.

 

Continue Reading

Іскер

Ұлт мұраларын ұлықтап жүрген ГҮЛМАЙРА ӘКІМҚЫЗЫ

Published

on

Бұл жолғы жарияланым қонағы  қолөнер кәсібімен нарықтан өз орнын сәтті тапқан тәуекелшіл, бастамашыл жас энтерпренер – «Асыл мұра» компаниясының негізін қалаушы Әкімқызы Гүлмайра.

2004 жылы Чой. Лувсанжав атындағы Лингвистика институтынан мәдениеттанушы мамандығын игеріп, 2013 жылы Ғылыми технологиялық университеттен дизайн-жобалаушы магистрі дәрежесін алды. Қазір Моңғолия мемлекеттік университетінде бизнестік басқару магистрін оқуда. Ол икемі мен дарынына сай қолөнерді кәсіп етіп, қазақ халқының ұлттық мұрасын еліміз бен шетелдерге танытуға үлес қосып, әлемге танымал компания құрды.

Мекен жайыМоңғолия, Улаанбаатар қаласы

Сошиал парақшасы: Gulmaira Akim

Өмірде бір ғана сенің шындығың ғана шындық емес, сондықтан басқаларға да құрметпен қарау қажет.

Компанияңыз туралы баяндасаңыз?

Студент кезімде арт-дүкендер арқылы туристерге ескі түскиіз сатып жүрдім. Ескі түскиіз азайған соң жаңасын неге тігіп сатпасқа деген ой келді. Әрі бірдеңе істеу керек болды. Ойланбастан тура осы кәсіпті қолға алдым. Адамды жұмыстату үшін тәжірибе қажет екенін де ескермедім. Бәрін өзім істей беруге болатын болса да, қалалық жерде тұрғандықтан мұнда тұтынушылардың талабы мен талғамы өте жоғары болды. Жұмыстаушылар санын қосу нәтижесінде «Асыл мұра» компаниясын 2007 жылы жолдасым екеуіміз құрып, 2008 жылдың маусым айынан бастап, Налайх қалашығында үш, Өлгийде сегіз адамға кесте тіккізе бастадық. Кәсіпке төселген сайын ісіміз ілгері басты.

Қанша жұмысшыңыз бар?

Тігін өндірісімізде Налайхда 32 жұмысшы,  Өлгийде  22 кестеші жұмыс орнында жұмыс атқарса, сексендей кестешімен келісімшарт арқылы бірлесе жұмыс атқарудамыз. Барлығы 130-дай адамдармен бірлесе қызмет  жасаудамыз.

Өнімдеріңізді қайда сатасыздар?

Өнімнің жетпіс пайызын тапсырыспен жасаймыз. Ұлыбританиялық әріптестеріміз бар. Қырық пайызын солар алады. Одан кейінгісін ҚХР-дың ШҰАР-дың компаниясына өткіземіз. Еліміздегі ең үлкен сауда желісі «Номин» супермаркеттерінде, Баян-Өлгийде Памукалле ғимаратының екінші қабатында өнімдеріміз сатылады. Өндірістің басты қозғалтқышы – өнім сатып алушылар. Солардың арқасында жетістікке қол жеткізудеміз.

Жұмыс жүргізудегі әдіс –тәсіліңіз?

Осы саланы жетік білу үшін дизайнерлік магистр дәрежесін тәмамдап, кейін 2014 жылдан бастап, еліміз және шетелден 24-тей курстарға қатыстым. Кәсіппен айналысу барысында көп ізденіс пен білім қажет екенін түсіндім. Білмейтін нәрсем болса, білетіндерден сұрап алудан ұялмаймын.

Жұмысты қалай жоспарлайсыз? Жұмыс күніңіз қалай өтеді?

Таңғы 5-6 сағатта оянып, міндетті түрде 2 сағаттай фитнеспен айналысамын. Ісім алға басу үшін алдымен адамның денсаулығы мықты болу керек деп ойлаймын. Бұл ой Жапонияға барып келген соң туды. Ең кемінде 12 сағат жұмыста боламын. Өндіріс болғандықтан  шешімді дер кезінде жедел қабылдау  қажет. Сылбыр болуға болмайды. Менеджерлерді баулимын. Таңғы 8-9, кешкі 21-22 сағат арасында сол күнгі атқарылған және ертеңгі істелетін істерді сараптап отырамын. Жалпы өндіріс жүргізу – күрделі іс, әсіресе қолөнер шеберханасы. Сондықтан жұмыс барысын дәптерге белгілеп жазып қоямын. Телефонға, комьпютерге жазғым келмейді. Әр нәрсенің көкірегімде жазулы тұрғанын қалаймын. Айында үлкен бірнеше дәптер бітіремін. 4-5 дәптерді жанымнан тастамаймын. Осы тәсілді өзіме жеңіл санаймын. Жұмысшыларым бүгінгі жұмыстарын сапалы атқару үшін талпынса, мен компанияның келешегі үшін еңбек етемін. Уақытты тиымды пайдалану үшін бүгінгі  жұмысты сапалы істеу арқылы келешектегі уақытты үнемдеу деген сияқты жұмыстың сапасына ерекше мән беремін.

Бизнесіңізде қандай кедергілер бар?

Бизнестің басты мақсаты мәселелерді шешу, оған тап болса, шығар жол іздеу. Тұтынушылар біздің өнімді неге алады, не алмайды дегенге қорытынды жасап отыру қажет. Оған қолмен кесте тігіп отырған қарапайым жұмысшының да еңбегі үйлесуі керек. Жүз кісі әрбір сатып алушы үшін еңбек етіп жатырмыз дегенді түсінген абзал. Сол тұрғыдан ойлағанда көп мәселелерге кездесіп жататын жайымыз бар. Мен проблеманы жетістікке жетудің баспалдағы деп ойлаймын. Проблема көп дегеніміз, істейтін жұмыс көп деген сөз.

Болашаққа жоспарыңыз?

Биылдан бастап, кестешілермен ақылдаса отырып, тұтынушылар үшін қалай жұмыстау керек деген тақырыпта курс өткізу, еңбек ететін ортасын жақсарту ойымда бар. Қолөнершілер орталығын туған жерімде орнатпақпын. Жерін алып қойғам, енді инфрақұрылымдардан бастап, іске қосуым қажет. Қазір туристер үшін ғана өнім өндірсек, келешекте Қазақстанға тек санаулы ғана дана экспортқа шығарылатын эксклюзив, сапалы заттарды шығару мақсатымыз бар. Келісімшартпен жұмыстаушыларды негізгі жұмысшы етсем деп ойлаймын. Заңның өмірге сәйкеспей жататын тұстары да бар. Басты арманым алдағы 3-5 жылда халықаралық дәрежедегі 500 әйел жұмыстайтын кәсіпорын ашу мен өндірістер желісін құру

Кестешілердің біліктілігі қандай?

Шеберлігіне қарай кестешілер бізде беске бөлінеді. Солардың мықтыларының еңбекақысын бір миллион төгрөгке жеткізу мақсатым бар. Олар келешекте «Асыл мұра»-дан қалған зат деп айтатындай жеке қолтаңбасы бар өнімдер шығарсам екен деймін.

«Курстарға барамын», «көп оқимын»,- дедіңіз. Бұдан көп ізденетініңіз   байқалады. Дәл қазір қандай шығармалар немесе мақала оқып жатырсыз?

Уланбатырда тұратындықтан көбінде моңғол тіліндегі кітаптарды оқуға тура келеді. Соңғы жылдары қазақ кітаптарды жинақтап және оқып жүрмін. Өзім ғана оқып үйренбей, жұмысшыларды да оқытуға назар аударамын.  Швейцарияның курстық оқыту және Жапонияның моңғол-жапон бизнес орталықтарымен бірлесе жұмыстаймыз. «Жайка» жобасы ауқымында жылында елімізден үш компания сыналтып алып, бағдарламаға қамтиды. Өткен жылы соған құжат өткізіп сыналтылып, қазір ай сайын бір жапондық ұстаз келіп, бізге сабақ үйретіп, мені де, жұмысшыларды да кәсіпке баулып, біліктілігімізді арттыруда. Жаман ұлт, жаман адам дегенге сенбеймін. Адамдардың барлығы да жақсы өмір сүруді қалайды. Шетелдіктерде адамтану жақсы дамыған. Олар адамдарды алаламай, қалай еңбек істетуді үйретеді. Соның нәтижесінде мына адам қалай өзі дегенді қойып, қалай жаратылса, солай қабылдап, тіл табысып, жұмыс жүргізетін болдым.

Сіз халыққа танылған әншісіз. Қазір өнер жолындасыз ба?

Мен әуесқой өнерпазбын. Кәсіби музыкалық мамандық алмадым. Қазір одан аздап алыстап барамын. Моңғолиядағы қазақтар ішінен алғаш рет «Ел көшкенде», «Туған жер» атты жеке үнтаспаларды шығардым.

Сөзі: Мұрат Бұшатайұлынікі; Әні: Бержан Файзоллаұлынікі

Одан кейін бізде өнерді қолдайтын адам керек деген оймен жеке бизнеске көштім. Қазір де сол ойымнан қайтқам жоқ. Өнерпаздарға наурыз кезінде барымды, киімдерімді ұсынамын, жастарға жолын табуға көмектесіп, бар ақыл кеңесімді беріп отырамын. Ұлтыма, өнерге деген махаббатымды жоғалтқан емеспін.

Қандай әндер тыңдайсыз?

Махаббат туралы әндерді тыңдауды ұнатамын. Бұрын махаббатты кітаби тұрғыда түсінсем, қазір ұғымым тереңдей бастады. Махаббат – сыйластық пен сезімнен тұрады. Өлең оқуды да жақсы көремін. Мұқағали Мақатаев, Фариза Оңғарсынова өлеңдерін оқимын.

Жұмыстан тыс уақытта қайда боласыз?

Негізі мен жұмысбасты әйелмін. Бірақ кофешоптарда көп отырамын. Адамдармен емен-жарқын әңгімелесуді жақсы көремін.

Кімнен, қайдан күш-қуат аласыз?

Ең алдымен, балаларымнан, отбасымнан күш-қуат жинаймын. Армандарыммен қанаттанамын. Үлкен жоспарлар құрудан қуат аламын. Жұмыс азайған сайын шаршауым көбейеді.

Бес жыл зиян шексең де, түпкі мақсатың жетістікке жету болу керек.

Өмірден алған ең құнды сабағыңыз?

Менің басты қағидам – «адамды адам еткен еңбек» деген сөз. Өткен жылы қыркүйекте Жапониядан жинақтаған тәжірибем арқылы адамдарға деген сүйіспеншілік, адамды құрметтеу, қандай жағдайда да түсіп берудің қаншалықты құнды екенін түсіндім. Басты мақсатым – өзім кетсем де артымда ұмытылмас мұра қалдыру. Туған жерде келгенде әсіре саясатшылдық пен көші-қонды көріп, кейде көңілің құлазып қалады. Сондықтан жақсы бір орта қалыптасса деп армандаймын. Жапониядан келген соң, қолға алсаң, болмайтын дүние жоқ деген түсінік қалыптасты. Өмірде бір ғана сенің шындығың ғана шындық емес, сондықтан басқаларға да құрметпен қарау қажет. Өзіңді құрметтесең, өзгені де құрметтеуді үйрен дегім келеді. Солай жасаған сайын адамға деген сүйіспеншілік артады. Жапондықтар ұзақ мерзімге жоспар құрып, өмір сүреді екен. Сол арқылы келешектегі игі істерді ойлап, күнделікті күйбеңді ұмытуға болатын сияқты. Ақша табу басты мақсат емес, басты мақсат құндылық пайда болғызу. Мысалы, бес жыл зиян шексең де, түпкі мақсатың жетістікке жету болу керек. Бизнес адамға қажет нәрсе өндіру үшін  жасалады.

Несиесіз бизнес жүргізу мүмкін бе?

Мен несиені жауапкершілік деп көремін. Ал ақыл арқылы жауапкершілік саналады. Бизнес жасау арқылы ауқатты өмір сүруді қалауда еш терістік жоқ. Сол уақытты ерен еңбек, жоспармен ғана жақындатуға болады.  Бізде басқаға жақсы жақсы көріну деген мәселе бар. Бар тапқан таянғанын көлік алуға жұмсайды. Бәрін құртатын нәрсе жас кезінен өзін жақсы, күшті деп айтқызуға құмарлық.

Б. Лхагвасүрэннің айтқан жақсы сөзі бар: “Үнсіз еңбектен, атқарған ісің сен үшін сөйлейді”.

Жетістікке жетудің құпиясы?

Идеясыз тақырып, тақырыпсыз идея болуы мүмкін емес. Бірақ оның барлығын жүзеге асыру үшін көп ақша шашу керек болады. Мен де әңгімешілмін. Соңғы екі жылда өндірісте көп  сөйлеуді азайттым. Тыңдау арқылы да керекті жаңа идеялар туып жатады. Көбінесе, ер азаматтар бастамаған жұмысын ауызбен ғана бітіріп, жауып тастайды. Нәтиже уақытпен өлшенеді. Мың шақырым жүрген соң ғана ол жолда не көргеніңізді айта аласыз. Әр нәрсені қойын дәптеріңізге белгілеп отыру сізді жетістікке жетелейді. Ғалымдардың пайымдауынша, жазылған дүние адамның миында екі есе артық сақталады.

Бизнеспен айналысушы қазақ әйелдері өте аз. Жалпы олардың қандай  салада бизнес жасау мүмкіндігі бар?

Бизнес әйел, еркек деп бөлінбейді. Дүниежүзілік әйелдер ұйымы әйелдер көп бизнеске келсе, әлемдегі көптеген мәселе шешіледі деген қорытынды шығарған. Өйткені ең алдымен әйелдер өзінен бұрын отбасы, бала-шағасының  ойлайды. Сондықтан да олар әлеуметшіл. Ал ерлер болса, тек экономиканы айтып, қоғамды ұмытып кеткен. Не дамыды десек, көлік өндіру мен инжерения саласы. Нәтижесінде бүкіл дүние автоматтандырылып, өндірісте роботтар пайдаланыла бастады. Ғалымдар келешекте  осылай жалғаса берсе, жұмыссыз адамдар күрт көбейеді деп отыр. Әйелдер еңбек етуші, отбасын асыраушы адамдарды ойласа, ерлер үшін кәсібі жүріп тұрса болғаны. Айырмасын өзіңіз ойлап көріңіз. Қытай ғұламасы Күнз «Дүниеде екі адам болады. Біреуі басқарушы, екіншісі – жұмысшы» деген. Ол әйел, еркек демеген. Еңбекшіл адамға ғана басқалар құрметпен қарайтын болады. Жетістік оңай келмейді. Сондықтан әлеуметтік мәселелерді шешу үшін әйелдер бизнеске көптеп келу қажет деп ойлаймын. Бірақ әйел, ер адам деп бөлгім келмейді. Дайын зат сатудан өндіріс бастаудың маңызы қоғамда өте зор. Өндіріс дамымай, ел дамымайды. Салық төлеу, адамдарды жұмысты болғызу арқылы біз ақша өндіретін боламыз.

Казньюстің осы жобасына келесі қонақ ретінде кімді ұсынасыз?

Шақырып қонақ қылғандарыңызға рақмет! Сіздерде іскер, мықты, жас кәсіпкерлер сұхбат бергенін білемін. Мен келесі сұхбатқа бірнеше стартап компанияны сәтті басқарып жүрген, энтерпренер, білімді аудармашы Райса Қадырқызын лайық деп ойлаймын.

Рақмет! Ісіңіз ілгерлей беруін тілейміз!

Continue Reading

Title

Әлемде2 months ago

Халтмаагийн Баттулга Қырғызстанға ресми іс-сапармен барды (Видео)

KAZNEWS – /2019.06.12/ Шанхай ұйымының жылдық кезекті он тоғызыншы саммитіне қатысу мақсатында Моңғолия Президенті Қырғызстанға ресми сапармен барды. Бұл туралы...

Әлемде3 months ago

Қазақстан Республикасында Президент сайлауы

­Соңғы айларда Қазақстанда тұрғындарды ғана емес, әлемді елең еткізген саяси өзгерістер бірінен соң бірі орын алып кетті. Елді басқарып келген...

Кітаптан үзінді...5 months ago

Кітап оқудың ағзаға қандай пайдасы бар?

Кітап оқу өмірді 2 жылға ұзартады. Бұл – Йель университетінің ғалымдары дәлелдеген факт. Кітап оқығанда ми жасушалары арасындағы байланыс күшейеді....

Кітаптан үзінді...5 months ago

Екінші болма: Кітап не жайлы? БҰЛ КІТАПТАН НЕ ҮЙРЕНЕСІЗ?

Бүгінгі таныстырып отырған кітабымыз Шонбай Қ. : Екінші болма! Жеңіске жетудің қазақша жолы. Табысты кәсіпкер, ресторатор Қуаныш Шонбай бұл кітапта...

Іскер8 months ago

Инфографика: Моңғолияда 10,000 вебсайт бар

Сайттың интернеттегі адресін домен деп атайды. Сіздің дәл қазір оқып отырған сайтыңыздың адресі kaznews.mn, бұны адрес ретінде де сайттың аты...

Кітаптан үзінді...8 months ago

Билл Гейтс табысты болудың құпиясымен бөлісті

Microsoft корпорациясының негізін қалаушылардың бірі Билл Гейтс табысқа жетудің негізгі құпияларымен бөлісті. Естеріңізге салайық, 1955 жылы 28 қазанда өмірге келген...

Іскер8 months ago

2017-2024 жылдың трендтік IT-мамандықтары

CareerCast сайтының командасы АҚШ-та әйгілі болған еңбек және бос жұмыс орындарының ІТ-нарығын сараптап, жұмыс берушілер үшін маңызды және еңбек ақысы...

Кітаптан үзінді...8 months ago

Әлеуметтік желіде балалардың суреттерін не үшін бөліспеу керек?

Бүгінгі күнде әлеуметтік желі культі деген тұжырым өріс алып келе жатыр. ХХІ ғасырда пайда болған бұл сөз келесі іс-әрекеттермен түсіндіріледі:...

Сөзге тиек

Advertisement

Өзекті