Connect with us

Іскер азамат

Сағым Бейбітшілікқызы – «Жақсылықпен кел, әз-Наурыз!»

Published

on

17 наурыз, KAZNEWS. Моңғолия қазақ эстрадасының танымал әншісі, Моңғолия Мәдениетінің озат қызметкері, Баян-Өлгий аймағы әкімі іс басқармасының мәдениет істерін жауаптанған маманы Сағым Бейбітшілікқызының Казньюс ақпарат агенттігіне берген сұхбатын назарларыңызға ұсынамыз. Сұхбаттан танымал әншінің өмірі, іскерлігі, алдағы шығармашылық жоспарлары туралы білетін боласыздар.

Сағым Бейбітшілікқызы Моңғолияның Өнер университетін ән-музыка пәні оқытушысы мамандығы бойынша тәмамдаған. Магистр. Алғашқы еңбек жолын Улаанбаатар қаласындағы Моңғолияның ұлттық қоғамдық радио, телевизиясының қазақ тілінде хабар тарату бөлімінде бастаған. Қобда университетінің аймағымыздағы филиалында хор, музыка бағытында дәрістер беріп, студенттерге теориялық және практикалық сабақтар үйретіп, алғашқы шәкірттерін өнер жолына тәрбиелеген.

Мекенжайы: Монғолия, Баян-Өлгий аймағы
Қызметі: Аймақ әкімі іс басқармасының мәдениет істерін жауаптанған маманы
Әлеуметтік парақшаcы: Sagimko Byebit (FB)

САҒЫМ ӘНШІ БОЛУДЫ БАЛА КЕЗДЕН АРМАНДАДЫҢЫЗ БА?

Баян-Өлгий аймағының іргелі сұмындарының бірі Бұлғын өлкесінде 1989 жылы дүние есігін ашыппын. Бұл өлкеде елімізге және әлем қазақтарына танымал ақын, жазушылар, палуандар, қоғам қайраткерлерімен қатар әнші, күйші өнер саңлақтары дүниеге келген. Туған жерімнің табиғаты аса көркем, Алтай тауларының оңтүстік сілемінде орналасқан, Моңғолия қазақтары ертеден мекендеген құт өлкелерінің бірі. Ақын, жазушы Кәкей Жаңжұңұлы, Зұқай Шәріпақынұлы, Абай Мауқараұлы, Сәтей Нұртазаұлы, ақын әрі сазгер Ясира Заханқызы тәрізді көптеген дарынды тұлғалардың мекенінде дүниеге келгеніме мақтанамын.

Бала кезімнен-ақ бұла Бұлғынның табиғатына етене жақын болып, аяулы атам Шыңғышбайұлы Шікә, әжем Бегімханқызы Сайландардың тәрбиесінде өсіп, халық өнерімен жан-жақты танысып, қазақ мәдениетінің керемет туындыларын көзбен көріп, көкейме тоқып өстім. Әкем Бейбітшілік, аяулы анам Майралар менің өнерге бейімділігімді ертеден аңғарып, әнші болу арманымды қанаттандырып, бар мүмкіндіктерін жасады. Домбыра, гитара, портепиано тәрізді музыка аспаптарын алып беріп, көптеген әншілердің күйтабақтары мен үнтаспаларын сыйлап, осы жолды таңдауыма бағдаршы болды.

Роза Рымбаева, Жанар Айжанова, Ұлықпан Жолдасов, Алтынай Жорабаевалардың туындыларын тыңдап өстім.

ШЫҒАРМАШЫЛЫҒЫҢЫЗДА ҚАНДАЙ ЖАҢАЛЫҚТАР БАР?

Шығармашылығымдағы басты жаңалық – қазақтың халық әуендерін технология жетістіктеріне сәйкестіріп, әлемге танытудағы қадамдарым деп ойлаймын. Сондай-ақ эстрадалық заманауи туындыларды тыңдарман қауымның сұранысына сәйкес әзірлеудеміз.

Жеке шығармашылық бағытта университет табалдырығын аттаған 1-курстан бастап, бірнеше жобаларда жұмыстап, өзімнің жеке концерттер легін ұйымдастырдым. Сонымен қатар Моңғолиядағы Казақстан Республикасы елшілігі жанындағы Мәдениет орталығының “Бәйтерек” ансамблінде әнші және прима қобызшы болдым. Сол кезден ақ жаңа туындыларымды шығара бастадым.

«БАЙ-ӨЛКЕ АЛТЫН БЕСІГІМ» ӘНІ КӨПКЕ ТАНЫМАЛ БОЛДЫ. БЕЙНЕБАЯН ТУРАЛЫ АЙТЫП БЕРСЕҢІЗ?

-Бұл ән осы өлкеде екі ғасырға жуық мекен еткен Моңғолия қазақтарының туған жеріне деген сүйіспеншілігінен туған ән деп ойлаймын. Әннің сөзін жазған танымал ақын Қуатхан Шәріпұлы, әуенін жазған белгілі сазгер, әнші Ұшқын Жамалбек, бейнебаянды түсіруге көмектескен асыл жарым Есенкелді және «Ағайын» фотостудиясы ұжымына шын жүректен алғысымды білдіремін.

Бейнебаян түсірген кезде аймағымыздың әр өңірінде болып, олардың мәдени салт дәстүрі және тұрмыс тіршіліктерімен танысып, табиғат аясындағы көркем жерлерін аралап, ең қолайлы сәттерді пайдалана отырып, оның сапалы шығуына ерекше назар аудардық. Соның нәтижесінде көпке танымал туынды болды деп ойлаймын.

ӘН ҚОРЖЫНЫҢЫЗДА ҚАНША ӘН БАР? ҚАНДАЙ САЗГЕРЛЕРМЕН ЖҰМЫС ЖАСАЙСЫЗ?

Менің шығармашылық қорымда қазір 300-ге жуық туынды болса да, жартысы әлі тыңдарман қауымға жете берген жоқ. Соның ішінде аймағымыздың Құрманхан Мұхамәдиұлы атындағы Музыка және драма театрының қазақ халық ұлт аспаптары оркестрінің сүймелдеуінде өзім сүйіп орындайтын «ГауҺартас», «Екі жирен», «Ақау керім», «Бұлбұл» қатарлы халық әндері бар. Сондай-ақ ағылшын, орыс, моңгол, түрік тілдерінде эстрадалық жанрдағы әндерді орындағанды ұнатамын.

Жеке репертуарымда осы өңір қазақтарының төл туындысы 45-ке жуық әндерімен қатар Ясира Заханқызы, Ұшқын Жамалбек, Бержан Файзолла, Жанболат Сәтейұлы және тағы басқа да сазгерлердің шығармалары бар.

СІЗДІҢ ӨМІРЛІК ҰСТАНЫМЫЗ ҚАНДАЙ?

Менің өмірлік ұстанымым -“адам болып келдім өмірге, адам болып кеткім келеді”

ҚАЗІР ҚАНДАЙ ЖҰМЫСҚА НАЗАР АУДАРЫП ЖАТЫРСЫЗ?

Қазір еліміздің Мәдениет министрлігінен өнер саласындағы ұстанымдар мен аймақ Әкімі бағдарламасы төңірегінде атқарылатын мәдени әлеуметтік шараларда жүзеге асыру, мәдени орталықтардың жұмысын заманауи талапқа сай жаңғырту, жас өнер майталмандарын тәрбиелеу мен мұражай, кітапхана қызметін әлемдік стандарт талабына сай дамыту бағытында жұмыстар атқарудамын. Сонымен бірге атажұрттағы өнер туындыларын туған өлкемізде насихаттаумен қатар өнер қайраткерлерімен бірлесіп жұмыстауды қолға алмақпын.

ЖҰМЫСТЫ ҚАЛАЙ ЖОСПАРЛАЙСЫЗ?

Елімізде мемлекеттік қызметкерлердің жұмысы заман талабына сай электрондық үлгідегі жоспарлау стандартына көшкендіктен жыл, мезгіл, айлармен жоспарлап, берілген тапсырма мен ақпаратты дәл уақытында орындау мен жеткізу болып табылады. Осы талап деңгейінде жұмысымды әр күнге сай жоспарлап, оның орындалуын үнемі қадағалап қортындылап отырамын. Соның нәтижесінде өнер саласында көптеген жұмыстар нәтижелі болды.

ЕҢ КӨП ҚОЛДАНАТЫН ЖҰМЫС ҚҰРАЛЫҢЫЗ, ҚОЛДАНБАЛЫ БАҒДАРЛАМАЛАРЫҢЫЗ ҚАНДАЙ?

Менің ең қолданатын жұмыс құралым компьютер мен бірнеше музыкалық аспаптар.

СІЗШЕ УАҚЫТ ҮНЕМДЕУДІҢ ҰТЫМДЫ ТӘСІЛІ НЕ?

Жұмысты дұрыс жоспарлау.

АТҚАРЫЛАТЫН ІСТЕР ТІЗІМІН ҚАЙДА БЕЛГІЛЕП, ҚАЛАЙ ЖҮРГІЗЕСІЗ?

Атқарылатын істерді өзімнің жеке белгілеуіме жазып, ресми іс шараларды арнайы талап бойынша іс қағаздық үлгіде жүргіземін.

ҚЫЗМЕТІҢІЗДІҢ ЕРЕКШЕЛІГІ НЕДЕ? ОҢ ЖӘНЕ КЕРІ ӘСЕРЛЕРІ?

Менің жұмысымның негізгі ерекшелігі – мәдени, әлеуметтік іс шараларды маман тарапынан ұйымдастыру, қадағалау, іс нәтижесін қортындылау, жұмыс әдістемесімен қамтамасыз ету мен осы саланың тұрақты даму саясатын дұрыс жолға қою болып табылады. Оң әсері – адамдармен тікелей қарым-қатынаста, етене бірге жұмыстау, тұрақты ақпарат алмасу. Ал кері әсеріне келер болсақ, қат-қабат мәдени іс шаралар бірге өткізілген кезде уақыттың тым тапшылығы, яғни жүктеменің көптігі болмақ.

СІЗ НЕНІ ІСТЕУГЕ ШЕБЕРСІЗ?

Адамдармен тіл табысудағы этикалық нормаларды сақтай білумен қатар ұйымдастырушылық қабілетім деп ойлаймын.

Эрнест Хэмингуейдің әңгімелерімен қатар Олжас Сүлейменовтың мақаласын оқудамын.

КІТАП КӨП ОҚИСЫЗ БА? ДӘЛ ҚАЗІР ҚАНДАЙ КІТАП НЕМЕСЕ МАҚАЛА ОҚУДАСЫЗ?

Әрине, оқимын. Моңғолия жазушылары Д.Нацагдорж, Ч. Лодойдамба, Б. Ренчин, Ц. Дамдинсүрэн туындыларымен қатар қазақ халқының әйгілі ақын жазушылары Абай Құнанбайұлы, М.Мұқағали, Қадыр Мырза-Әлі, Тұманбай Молдағали, Сәкен Жүніс, Мұхтар Мағауин, Фариза Онғарсындардың шығармаларын сүйіп оқимын. Қазір Эрнест Хэмингуейдің әңгімелерімен қатар Олжас Сүлейменовтың мақаласын оқудамын.

СІЗДІҢ МІНЕЗІҢІЗ ТҰЙЫҚ ПА ӘЛДЕ АШЫҚ ПА?

Ақ көңіл, ашық жарқын.

ЖҰМЫС КЕЗІНДЕ МУЗЫКА ТЫҢДАЙСЫЗ БА? ҚАНДАЙ ӘУЕНДЕРГЕ ӘУЕССІЗ?

Классикалық әуендерді көп тыңдаймын.

СІЗДІ ЖҰМЫСТАН ТЫС УАҚЫТТА ҚАЙДАН ТАБУҒА БОЛАДЫ?

Отбасы, ыстық ұямнан.

КІМНЕН, НЕДЕН КҮШ ҚУАТ АЛАСЫЗ?

Ата-анамнан, отбасымнан және өнерден күш-қуат аламын.

ӨМІРДЕН АЛҒАН ЕҢ ЖАҚСЫ ҒИБРАТЫҢЫЗ…

Менің өмірден алған ең жақсы ғибратым Абай атам сөзімен айтқанда: “Әнді сүйсең менше сүй!”. Өнер тілімен айтқанда: “Ән көңілдің ажары. Өз пайымдауым бойынша “Өнерсіз өмір – өмір емес” деген прагматикалық тұжырым. Осылардың қай-қайсысы да менің болмысымды анықтайды деп ойлаймын.

ЖАС ӘНШІЛЕРГЕ ҚАНДАЙ КЕҢЕС БЕРЕСІЗ?

Әрине, “Өлеңге әркімнің-ақ бар таласы” деп Абай атамыз айтқандай қазіргі заманда ән де, әнші де көбейген шақ. Бірақ менің ең негізгі қағидам – жалғандықтан аулақ болу. Фонограмма арқылы жалған ән айтқаннан айтпай адал жүрген баяғыда артық. Бұл туралы арнайы заң қабылданғанын құптаймын.

Халық өнерін өзінің қаз қалпында, боямасыз, әсірелеусіз жалғастыруға тиіс. Жас әншілер соған ат салысса, өнер әлеміндегі жадағайлықтан бас тартып, халықтық болмысты сақтай білсе, сонымен бірге өнер этикасын меңгерсе деген жүрекжарды кеңесімді айтқым келеді.

Еліміздің ұланғайыр даласындай өнері де әр алуан болуымен қатар жас өнерлі қауымнан ізденісті, білімділікті талап етеді. Тек «әнші боламын» демей, білімді де сауатты, ізгілікті, ұлтжанды, парасатты, ұлт өнерін қастерлеуші әншілер болуын кеңес етемін.

«Жақсылықпен кел, әз-Наурыз!»

АЛДЫМЫЗДА ҰЛЫСТЫҢ ҰЛЫ КҮНІ «НАУРЫЗ» МЕЙРАМЫ КЕЛЕ ЖАТЫР. ЕЛГЕ АЙТАР ТІЛЕГІҢІЗ…

Наурыз халқымыздың ұлттық төл мерекесі. “Самарханның көк тасы еріген күн” дейтін бұл мереке қазақ халқына жақсылық, тыныштық, береке, бірлік әкелсін деп тілеймін. Мынау әлемді жайлаған індет жойылып, халқымыз бейбіт те тыныш, жарқын да жақсы өмір сүруіне зор тілектестік білдіремін. Ұлыс оң, ақ мол болып, пәле қала жерге еніп, Алтайдан Атырауға дейінгі сахара даламыз жақсылыққа толып, халқымыздың өнер ордалары өзінің қалыпты қызметтерін атқарып, рухани жаңғырудағы ұлы мақсаттарына жете бергей!

Іскер азамат

Арманбек Өсерханұлы: Жоба сәтті аяқталған соң өз ісіңмен мақтануға болады

Published

on

25 қаңтар, KAZNEWS. Казньюс ақпараттық агенттігінің «Іскер азамат» жобасының кезекті қонағы Арманбек Өсерханұлы. Ол, 1985 жылы Баян-Өлгий аймағының Алтай сұмынында дүниеге келген. 2008 жылы Ресей Федерациясының Барнаул қалалық И.И.Пользунов атындағы Техникалық университетін экономист мамандығы бойынша тәмамдап, 2014 жылы Моңғолияның Ғылым, технология университетінен Мемлекеттік әкімшілік басқару мамандығы бойынша магистр дәрежесін қорғаған. 2020 жылы Моңғолияның Басқару академиясынан Бизнес менеджмент бағыты бойынша мамандығын жетілдірген.

Алғашқы қызмет жолын 2009 жылы Улаанбаатар қаласының Мүлікті басқару департментінде қызметкері болып, 2013 жылдан Улаанбаатар қаласының Тұрғын үй коммуналдық шаруашылық басқармасының «Ганга Өргөө» мемлекеттік қазыналық кәсіпорын директоры, 2015 жылдан «Азаматтарға қызмет көрсету 13 – орталығы»-ның директоры қатарлы мемлекеттік басқару қызметтерін атқарған. 2017 жылдан бері «Алтай Шар говь» компаниясының директоры қызметін атқарып келеді.

Мекенжайы: Моңғолия, Ұланбатыр қаласы
Қызметі: “Алтай Шар говь” компаниясының директор, Алтай сұмындық жерлестер алқасының төрағасы
Әлеуметтік парақшаcы: Арманбек Өсерхан (FB)

КОМПАНИЯ ҚҰРУДАҒЫ МАҚСАТЫҢЫЗ?

Бала кезімде туған жерімнің атымен аталатын жеке компания құрып, жетістіктерге жеткен соң көптеген адамдарға көмек қолымды созсам деген арманым болған. Сол бала күнгі арманым мені есейгенде компания құруға жетеледі. 2012 жылы бұл мақсатымды орындауға назар аударып «Алтай Шар говь» компаниясын құрдым.  Алтай сұмынында туып Шар говь (Сарығобы) жайлауында ата-апамның қолында балалық шағымның қызықты күндерін өткіздім.

СІЗДІҢ ӨМІРЛІК ҰСТАНЫМЫЗ ҚАНДАЙ?

Бұл өмірге келгенде адамдардың бәрі біліп тумайды, сондықтан мен қандайда бір нәрсені ашумен шешкенді қаламаймын, әрбір нәрсеге түсіністікпен қарауға тырысамын және де барлық адамдарға бірдей тең қатынасамын. Бұл менің ең басты өмірлік ұстанымым.

ЖҰМЫСТЫ ҚАЛАЙ ЖОСПАРЛАЙСЫЗ?

Жұмыс кестесін құрғанда тек жұмысқа ғана емес, жанұяға да уақыт бөлемін. Уақытты тиімді пайдалану үшін ертеңгі жұмыс жоспарын күнделікті жұмыс сағаты аяқталуға жақын қалғанда белгілеп кетемін. Әр күнгі жұмысым таңғы астан кейін жоспар бойынша басталады. Үйге келген соң компания шаруаларын ысырып қойып, жанұяма көңіл бөлемін.

ЕҢ КӨП ҚОЛДАНАТЫН ЖҰМЫС ҚҰРАЛЫҢЫЗ, ҚОЛДАНБАЛЫ БАҒДАРЛАМАЛАРЫҢЫЗ ҚАНДАЙ?

Фейсбук, твиттер, вайвер қатарлы әлеуметтік желілерді, сондай-ақ ақпарат алу үшін UB Info, барилга.мн интернет порталдарын үнемі қолданамын. Іскерлік қызметте Google компаниясының барлық өнімдерін пайдаланамын.

УАҚЫТ ҮНЕМДЕУДІҢ ҰТЫМДЫ ТӘСІЛІ НЕ?

Дана халқымыз «Сағат сатып алсаң да, уақыт сатып ала алмайсың» -дейді. Сондықтан қандайда бір шаруаны дер кезінде орындап, оңтайлы шешім қабылдап, жұмысшыларға тиісті тапсырмаларды беру арқылы істі ертеңге қалдырмаймын. Аз уақытта өнімді еңбек ету уақытты үнемдеудің ұтымды тәсілі бола алады деп ойлаймын.

АТҚАРЫЛАТЫН ІСТЕР ТІЗІМІН ҚАЙДА БЕЛГІЛЕП, ҚАЛАЙ ЖҮРГІЗЕСІЗ?

Белгілеу дәптерін қозғалтып көрмеппін. Жұмыс тізімін ұялы телефонға, Google Calender мен Note-ге белгілеймін. Әйтпегенде, көбі ойымда жүреді.

Жоба сәтті аяқталған соң өз ісіңмен мақтануға болады. 

ЖҰМЫСЫҢЫЗДЫҢ ЕРЕКШЕЛІГІ НЕДЕ? ОҢ ЖӘНЕ КЕРІ ӘСЕРЛЕРІ?

Әр бір істің өз ауыртпалығы бар ғой. Құрылыс саласында қызмет атқару ойлағандай оңай шаруа емес. Үлкен жауапкершілікпен қарау керек. Ал жоба сәтті аяқталған соң өз ісіңмен мақтануға болады. Және де стандартқа сай, сапалы құрылыс салу арқылы көптің көңілінен шығу ол үлкен бақыт.

СІЗ НЕНІ ІСТЕУГЕ ШЕБЕРСІЗ?

Бала кезімнен жылқы жануарына жақын өстім. Алтай сұмындық әйгілі аңшы, бүркітші, ат бапкері Құмархан атамызбен көп еріп бәйгеге жүйрік қосып жүріп, бірнеше рет бәйге алған кезім де болды. Қазір ауылымызда ат байлайтын аға, бауырларым бар. Жыл сайын мемлекеттік дүбірлі тойда туған өлкемде өткізуді дағдыға айналдырдым. Бұдан бөлек спортпен шұғылдануды ұнатамын. Қоғамдық жұмыстарға да белсенділігім бар. Алтай сұмындық жерлестер алқасының төрағасы қызметін атқарамын.

Алтай сұмындық жерлестер алқасының төрағасы

ҚАЗІР ҚАНДАЙ ЖҰМЫСҚА НАЗАР АУДАРЫП ЖАТЫРСЫЗ?

Мамандығым – экономист болса да, құрылыс саласында бизнес атқаратындықтан тұлғалық даму мәселелеріне назар аударып, құрылыс саласының жаңалықтарынан қалыс қалмай тәжірибе жинақтауға тырысудамын. Моңғолиядағы көшбасшы компаниялар қатарынан көрінуді мақсат етеміз.

2021 жылғы жұмыс жоспарымызды құрып, шағын аудан жобасын әзірлеуге баса назар аударып жатырмыз. Тұрғын үй құрылысының дамуына үлес қосатын бұл жобаны болашақта таныстыратын боламыз.

КІТАП КӨП ОҚИСЫЗ БА? ДӘЛ ҚАЗІР ҚАНДАЙ КІТАП НЕМЕСЕ МАҚАЛА ОҚУДАСЫЗ?

Өте көп кітап оқимын деп айта алмаймын. Ақпараттық құралдар арқылы әлемдегі түрлі қызықты, тартымды оқиғаларды оқимын.

Бірақ өзім саясатты қызықтайтын болғандықтан мықты саясаткерлердің өмірбаянын, жұмыс тәжірибелерін, жазған кітаптарын қызықтап оқимын.

Жуықта Д.Дамдинжавтың «Әлемді басқарған азаматтар», «Негізгі ойыншылар 1,2,3», Д.Төрмөнхтің «Менің білетін президент Баттулга», «Қоңырау сыңғыры» әнімен танымал болған Цогтсайханның өмірбаянын оқыдым.

Қазір «Қара аққу» атты кітапты оқып жатырмын. Мұнда АҚШ президенті болған Доналд Трампның саяси өмірбаяны баяндалады.

СІЗДІҢ МІНЕЗІҢІЗ ТҰЙЫҚ ПА ӘЛДЕ АШЫҚ ПА?

Атам қазақ «кең болсаң, кем болмайсың» дейді. Мінезім ашық деп ойлаймын.

СІЗ ҚАНША УАҚЫТ ҰЙЫҚТАЙСЫЗ?

Шамамен 6-8 сағат ұйықтауға тырысамын.

ЖҰМЫС КЕЗІНДЕ МУЗЫКА ТЫҢДАЙСЫЗ БА? ҚАНДАЙ ӘУЕНДЕРГЕ ӘУЕССІЗ?

Ауылда ата-апамның қолында өскендіктен ауылымды, туған жер, өскен ортамды көп сағынамын. Терме, күйлерді, ауыл туралы дәстүрлі әндерді жақсы тыңдаймын. Ауыл, туған жер туралы әндер терең мағыналы болып келеді.

СІЗДІ ЖҰМЫСТАН ТЫС УАҚЫТТА ҚАЙДАН ТАБУҒА БОЛАДЫ?

Әрине, көбінесе үйде отбасыммен бірге боламын. Достарыма, жақындарыма уақыт бөлемін.

КІМНЕН, НЕДЕН КҮШ ҚУАТ АЛАСЫЗ?

Осы күнге жеткізген ата-анамнан, келешекте ізімді қуатын бала шағамнан, әрбір ісімді қолдайтын кеңесшім, жан жарымнан, және әрқашан қасымнан табылатын адал достарымнан күш қуат аламын.

ӨМІРДЕН АЛҒАН ЕҢ ЖАҚСЫ ҒИБРАТЫҢЫЗ…

Жақсы көретін жақынымның «Көптің бірі болма» деген бір ауыз сөзі үнемі жадымда жүреді. Бұл маған үлкен мотивация сыйлап, әр істе ынталандырып отырады.

ЖАСТАРҒА ҚАНДАЙ КЕҢЕС БЕРЕСІЗ?

«Алдыңа қойған мақсатың болсын, одан ешқашан тайма» – дегім келеді.

ӘҢГІМЕҢІЗГЕ РАХМЕТ!

КАЗНЬЮС АҚПАРАТТЫҚ АГЕНТТІГІ

 

Continue Reading

Іскер азамат

Мирас Мұхамеджанұлы: Кәсіп бастау үшін-ең бастысы талап пен ниет дұрыс болу керек

Published

on

17 қаңтар, KAZNEWS. «Іскер азамат» жобасының кезекті қонағы жас кәсіпкер Мирас Мұхамеджанұлы. Ол 1990 жылы Баян-Өлгий аймағында туған. Монос университетін фармацевт мамандығы бойынша тәмамдаған. 2014-2016 жылдары аралығында «Монгол Эм импекс» компаниясының аймақтағы бөлімшесінің директоры, 2016 жылдан «Дәрмек» компаниясының директоры, 2019 жылдан «Ази фарм» компаниясының атқарушы директоры қызметін атқарып келеді. 2020 жылғы Баян-Өлгий аймақтық азаматтар өкілдері Хуралының ең жас депутаты атанып отыр.

Халық арасында «24 сағаттық аптека» атанған «Дәрмек» дәріханасы Баян-Өлгий халқына сапалы әрі жылдам қызмет көрсетуде.

Мекен жайы: Моңғолия, Баян-Өлгий аймағы
Қызметі: «Дәрмек», «Ази фарм» компаниясының атқарушы директоры
Әлеуметтік желі: Mika Mika (FB)

МИРАС КӘСІП БАСТАУ ҚАНШАЛЫҚТЫ ҚИЫН? АЛҒАШҚЫ КӘСІБІҢІЗДІ БАСТАУҒА НЕ ТҮРТКІ БОЛДЫ?

– Анам Құмарханқызы Серікгүл 1985 жылы фармацевт мамандығын бітірісімен орталық дәріханада дәрі-дәрмек дайындаушы болып қызмет етті. Сосын 1998 жылы Өлгий қаласында орталық алаң маңында кішкентай дүңгіршекте ең алғаш жекеменшік дәріхана ашып, дәрі-дәрмек сата бастады. Сол кездері заңға өзгеріс енгізіліп, стандарттар өзгеріп, дәріхананы ары қарай жұмыстатуда кедергілер кезікті. Осы жағдайларды көрген және анам арманнын орындап, жұмысын жалғастырсам деген ой мені фармацевт болуға жетеледі. Сол үшін еш ойланбастан осы мамандықты таңдадым. Содан 2009 жылы Монос университетіне оқуға түсіп, 2014 жылы бітірдім. Сөйтіп ары-бері көшіп жүріп, мен жоғары оқу орнын тәмамдардан бір жыл бұрын аймақ әкімінен 24 сағаттық дәріхана тұрған жердің рұқсатын алып, сол жерге дәріхана ғимаратын тұрғыздық. Содан бері халыққа қалтқысыз даяшылық көрсетіп келеміз.

ҚАНДАЙ ҚИЫНДЫҚТАР БОЛДЫ?

– Ең бірінші қиындық, ол – дәріхананың меңгерушісінің мамандық бойынша үш жыл сол салада қызмет етуі қажет деген талап болды. Ал мен 2014 жылы университетті бітіріп келе салып, дәріхана ашуды көздедім.  Тәулік бойы 24 сағат қызмет көрсететін дәріхана жұмыстату рұқсатнамасын алу үшін биліктен кедергілер көп болды. Қойған талаптарын орындап болған соң ақыры рұқсат алдым. Улаанбаатар қаласында оқуда жүргенде сабақтан тысқары уақытта кешкі 18:00 сағаттан таңғы 8:00 сағатқа дейінгі кезекшілігінде жұмыстап жүрдім. Сол кезде түнгі уақытта қаншалықты ауыр болатынын сезіндім және оны біле тура тәулік бойы қызмет көрсететін дәріхана аштым.

Неге десеңіз, көп адамдар түнде дәрі таппай қиналады. Сол сәттерде қаншама адамның жанына арашашы болып, ең қажетті сәттерде керегіне жараумен қатар өз ісіңді де ілгері бастыруға болады екен деген ой туды. Одан басқа да қиындықтар болды. Қазір мұнда 3 фармацепт 1 көмекші жұмыс істетін болса, адам болған соң біреуінде шаруасы болып қалады, біреуі ауырып қалуы мүмкін. Дәріханамызда 2 мыңға жуық дәрі-дәрмек бар. Оның барлығын жаттау, есіне сақтау да оңай емес. Сол жағынан кейде маманды адам табу да қиынға соғады.

КӘСІПКЕР АДАМҒА ТӘН МІНЕЗ-ҚҰЛЫҚ ҚАЛАЙ ҚАЛЫПТАСТЫ? ИДЕЯ ҚАЛАЙ ТУДЫ?

– Ең бірінші, мені осы кәсіпке баулыған анам болды. Бала кезімде отбасылардың барлығында болған еліміз нарықтық экономикаға көшуіне байланысты жетіспеушілік біздің де басымыздан өтті. Сол кезде алдыма әке-шешемді асырайтын мықты кәсіпкер боламын. Ел қатарынан қалмайтын, ешкімге де жалынбайтын, азын-аулақ жалақыға қарамайтын жеке кәсіпкер атанамын деп мақсат қойдым.

Мінез-құлық жағына келсек, қандай бір бизнес жасаушы адам өте жұмсақ мінезді болуы қажет. Іскерлікте ең маңыздысы, бұл – адамдармен дұрыс қарым-қатынаста болу. Сол үшін, шамам келгенше, бір адамға жаман қарамау, қатты сөйлемеу, адамдармен жылы, жұмсақ қатынас жасау, жымиып қарсы алуға тырысамыз және мені табысқа жеткізген осы мінез-құлқым ба деп ойлаймын.

КІМДЕРДІ ҮЛГІ ТҰТАСЫЗ?

– Ең алдымен, әрине анам. Сол үшін де осындай деңгейге жетуіме жан-жақты қолдау білдіріп, жол көрсеткен анама зор алғысымды айтамын! Одан кейінгісі көпке танымал бизнесмен – Ерік Калабырұлы. Фармацевт мамандығын таңдап алуға түрткі болған анам болса, фармацевтика саласында нәтижеге қол жеткізуіме кеңесін беріп, соған себепкер болған – Ерік. Ал үшінші бір азамат – студент кезімнен мені қолдап, жұмысқа кіргізіп, бар білгенін үйретіп, «Монгол Эм Импекс» компаниясының аймағымыздағы бөлімшесіне директорлыққа тағайындалуыма үлес қосқан Бямбын Отгонбилэг есімді азамат. Ол «Монгол Эм Импекс» компаниясының аймақ, ауылдарды жауаптанған менеджер, «Ази фарм» компаниясының барлық дәріханаларына жауапты атқарушы директоры қатарлы қызмет атқарған. Қазір өзі жеке компания құрған.

Фармацевт – көп еңбекті қажет ететін әмбебап мамандық. Сұраныс та көп.

МАМАНДЫҒЫҢЫЗДЫҢ ЕРКЕШЕЛІГІ ҚАНДАЙ?

– Басқа мамандықтарға қарағанда маңызы зор мамандық деп санаймын. Халық арасында фармацевтіні тек қана дәрі-дәрмек сатушы деп қана қарайды. Оған мен қарсымын. Өйткені осы мамандықты фармацевт болып бітіріп, басқа да 18 салада еңбек етуге мүмкіндік бар. Ауруханада фармацевтика бөлімшесі бар, онда фармацевтер отыр және олар дәрігерлердің нұсқауы бойынша берілген дәрілерге де бақылау қояды. Елімізде қалыптаспай отырғаны болмаса, шетелдерде аурухананың әр бөлімшесінде 3 фармацевтіден болады. Фармацевтілер дайындайтын университеттер, дәрі-дәрмек өндірісі, сауда саласы қатарлы көптеген мекемелер мен даяшылық орындарында олар қызмет етеді. Оны меңгеру де оңай емес, көп еңбекті қажет ететін әмбебап мамандық. Сұраныс та көп. Аймағымызда мемлекеттік мекемелер Мамандық бақылау басқармасында бір, Денсаулық басқармасында екі, ауруханада 3 маман барлығы 8 орын ғана болса да, басқа салада сұраныс көп.

КЕЗ КЕЛГЕН КӘСІПТІ АЛҒА СҮЙРЕУ ҮШІН ЗАМАНАУИ ТЕХНОЛОГИЯЛАРДАН ҚАЛЫСПАЙ, ҒЫЛЫМИ ЖЕТІСТІКТЕРДІ БІЛІП ОТЫРУ ҚАЖЕТ. СІЗ БІЛІКТІЛІГІҢІЗДІ ҚАЛАЙ ЖЕТІЛДІРЕСІЗ?

– Бұл ең маңызды мәселе. Бұрындары жылына жаңадан 1-2 жаңа дәрі шықса, кейін айына 2-3 дәрі тіркелетін болды. Ал әлемде қазіргі кезде сағатына, минутына бір жаңа дәрі ойлап табуда. Мұны барлығына үлгеру шынымен де қиын. Бірақ біздің бір ұстанатын жайымыз – дәрі-дәрмектің химиялық құрамына қарай топталуы. Осы арқылы оларды тез тауып, жаттап аламыз. Мысалы, ибупрофен, ибуденк деп екі атаумен өндірістен шыққанмен оның құрамындағы әсер ететін зат – ибуфропен. Сол сияқты парацетамол да көп аталыммен шығарылады. Содан құрамына қарап ажыратамыз. Одан соң ғаламтордан іздеп, медициналық жаңалықтарды оқып танысып отырамыз.

ТӘУЛІКТІК ЖҰМЫС КҮНІҢІЗ ҚАЛАЙ ӨТЕДІ?

– Өте қарбалас адаммын. Мен өзі бір нәрсеге байлануды қаламаймын. Алғаш бүгін бір нәрсе істеп алсам, ертең не істерімді білмей, көп жұмысқа қол тимей қалатын. Тәулік бойы жұмыстайтын дәріхананы ашқан кезде жұмыс күші жеткіліксіз және оларға еңбекақы беретіндей қауқар болмады. Сондықтан 8 сағат «Монгол Эм Импекс» бөлімшесінде жұмыс істеп, кешкі 18 сағаттан таңғы 8 сағатқа дейін «Дәрмек» дәріханасының түнгі кезекшілігіде 6 айдай шығып жүрдім. Сол кездері тәулігіне 2-4 сағат қана ұйықтайтынмын. Аллаға тәубә, қазір он адамды жұмысты болғыздым, отбасылы болдым, 2 балам бар. Таңымен «Азифарм» дәрі-дәрмек толайым сауда орталығына келіп, дәріханаларға телефон шалып, түске дейін тапсырыс алып, түстен кейін жұмысшыларға сол дәрілерді әзірлетіп, жеткізіп береміз. Одан кейін «Дәрмек» компаниясына барып, күнделікті жұмысымен танысып, адамдардың өкпе-реніші болды ма дегенді сұрап, шағымданғандар болса, солармен сөйлесіп, тіл табысып, жұмысшылардың жағдайымен танысып дегендей таң атса, солай кеш батып жатады.

ЖҰМЫС КЕСТЕҢІЗ ҚАНДАЙ?

– Күнделікті тұрақты жұмыс болғандықтан жұмыс кестесінде де көп өзгеріс болмайды. Бір жаңа жұмыс бастамақпын. Соған байланысты кестеге аздаған жұмыстар қосылды. Күніне қарым-қатынас жасайтын 2-3 дәріхананы бөліп қойып, сол кісілермен жеке-жеке сөйлесіп, тапсырыстар жоспарын жасаймын. Демалыс күндері отбасыммен бірге болып, достарыммен бос уақытымды өткіземін. Ары-бері көп жүріп жүретін болғандықтан жұмыс кестесін ұялы телефондағы Note-ке белгілеп қоямын. Оған ұмытып кетпеу үшін күнделікті, апталық жұмыстар мен кездесулерді белгілеп отырамын.

СІЗДІҢ ЕКІ КОМПАНИЯҢЫЗДЫҢ БАҒЫТЫ БІР ЕКЕН. НЕГЕ ЕКІ КОМПАНИЯ?

– «Дәрмек» компаниясы 100 пайыз өз меншігімдегі компания. Ал «Азифарм» компаниясы басқа үлескерлермен бірлескен компания болғандықтан екеуі екі бөлек жұмыс жүргізуде. Біреуі дәрі-дәрмектің бөлшек саудасы болса, екіншісі толайым саудамен айналысады.

КЕҢСЕҢІЗДІ СУРЕТТЕП БЕРСЕҢІЗ?

КӘСІБІҢІЗДІҢ ОҢ ЖӘНЕ КЕРІ ӘСЕРЛЕРІ?

– Алдымен жақсы жағынан бастайын. Менің кәсібім – адамның жанына араша болатын, ауырғанды басатын, кейбірін тіпті жазатын дәрі-дәрмек сату. Сол тұрғыдан қаншама адамның жанына арашашы болып, қысылған кезде қажеттілігіне жарап қаламыз. Осының бәрі бұл өмірде бизнес болғанымен мұсылман адам болған соң бұл әрекетімізге сауаптар жазылса деп ойлаймыз. Тарыққан адамға көмек болған кезіміз көп болған шығар деп білемін. Ал кері әсері дәрі-дәрмектің құрамында химиялық заттардан болантындықтан денсаулыққа кері әсері бар. Екінші жағынан бізде той, мереке кезінде демалыс болмайды. Бірақ мұны мен кері әсері деп те ойламаймын. Өйткені бұл менің қалаған мамандығым, қалаған жұмысым.

ҚАНДАЙ ІСТІ ЖАСАУҒА ШЕБЕРСІЗ?

– Шеберлік деп айтуға келмес. Бірақ хоббиім- ән айту мен өлең жазу.

ӨЛЕҢДІ ҚАЙ КЕЗДЕН БАСТАП ЖАЗЫП ЖҮРСІЗ?

– Ішкі жан қиналысымды, қуанышымды, сағынышты өлеңмен жазғанды жақсы көремін. Бұл жайлы ешкім білмеуі де мүмкін. Бар жоғы 15-16 өлеңім бар. Бұлғын сұмыны жол бойында нәубет құрбандарына арналған баласын құшақтап, қасында жетім құлын ғана қалған ескерткіш жанында ерекше толғаныс пайда болып:

Кесір қоғам бассыз-баусыз, жүйесіз,
Құлын жетім, ана жесір, ер тоқым тұр иесіз.
Пана тілеп анасынан сәби тұр,
Бұл кескіннен көңілге сыр түйесіз.

Жетім өсіп, ел қатарлы ер болды,
Құлын өсіп, тұлпарменен тең болды.
Көздің жасы көл боп аққан халыққа,
Демократиялық қоғам бүгін дем болды. – деп жазып, алғаш рет әлеуметтік желіге салғаным есіме түсіп отыр.

Бұзылмаған ортада жүрген жастар бұзылған қоғамды түзетуге ат салысу қажет. 

Қазіргі білімді жастардың көбісі саясаттан жеріген. Олар қоғам бұлғанған, саясатта жүрген адамдар сол былық-шылыққа батқан адамдар, егер сен олардың арасына кірсең, былыққа батасың деп көреді. Екінші бір топ жастар саясатқа араласу қажет, оның игілігін де көрген жөн дейді. Саясатқа араласқан жастар партиялық көзқарас шеңберінде ғана қалып, ары қарай дамымай, өспей қалады дейтіндер де бар. Бұған көзқарасыңыз қандай?

– Адамдар қазір саясатты жетістікке, билікке қол жеткізу немесе ақша табу құралы ретінде қарайтыны анық. Ал мен оны табысқа жету, пайда табу құралы деп ойламаймын. Бұл қоғамға деген әрбір азаматтың жоғарғы билікке өз үндерін жеткізетін құрал. Үнемі сын айта беру емес, дұрысты дұрыс, бұрысты бұрыс деу. Жастар тұрғысынан алғанда «қоғам бұзылды», «партия бұзылды» деп қашпай, егер бұзылғаны рас болса, жаппай саясатқа араласу керек. Өйткені бұзылмаған ортада жүрген жастар бұзылған қоғамды түзетуге ат салысу қажет. Солар келіп түземесе, оны басқа ешкім тезге сала алмайды. Менің ойым, саясат – біреумен алысу-жұлысу емес, қоғамға өзіміздің пайдамызды тигізу, саяси мәдениетті қалыптастыру, дамуға үлесімізді қосу.

Ал менің саясатқа келудегі мақсатым – адам құқығы, экономикалық, діни наным-сенім бостандығын қорғау. Бұл құқықтар мен бостандықтар біздің елімізде заңмен қорғалса да, осы құндылықтарымыздың нығайып орнығуына өз үлесімді қосайын деп араластым. Менің ұстанымым – демократия тек бір партияның ғана емес, барлық азаматтардың құндылығына айналуы тиіс. Бұл – бізге ең қажетті мемлекеттік құрылым.

ДӘЛ ҚАЗІРГІ УАҚЫТТА ҚАНДАЙ ШАРУАМЕН АЙНАЛЫСЫП ЖАТЫРСЫЗ?

-Мен осы дәрі-дәрмек саудасынан басқа автокөлік қосалқы бөлшектерін сату мен жөндеу ісіне де қаржы енгізіп, достарыммен бірге «TJM» автожөндеу орталығын аштым. Уақытым болмағандықтан одан шықтым. Қазір Ковид-19 індетіне байланысты жұмысшылар қауіпсіздігін қамтамасыз ету, ары қарай ісімізді құлдыратып алмау мақсатын қойып жұмыстап жатырмын. Алдағы уақытта бір орталық ашпақпын. Соған да уақытымды арнап жатырмын. Бұл әзірге құпия болып қала берсін.

БОС УАҚЫТЫҢЫЗДА ҚАНДАЙ МУЗЫКА ТЫҢДАЙСЫЗ?

Эстрада, классика, терме, рух көтеретін әндерді көп тыңдаймын. «Әділет әні» атты әннің орындаушысы болып, клип түсіруге демеушілік көрсеттім. Сөзін Аманжол Бәделұлы, әнін Бердібек Дәулетбекұлы жазып, музыкамен Ауғантай Исаұлы әрледі. Сәтжан Класханұлы, Заманбек Абдуллинұлы үшеуіміз орындадық. Жалпы ән айтқанды жақсы көремін.

КІТАП КӨП ОҚИСЫЗ БА?

Бизнестік табысқа жету жолдары туралы моңғол тіліне аударылған әлемдік бизнесмендер өмірі мен іскерлік тәсілдері жайлы кітаптарды қызыға оқимын.

“Еш уақытта бұл тәулік бойы “24 сағат” жұмыстайтын дәріхананы жаппаймын”. -деп уәде бердім.

КІМНЕН, НЕДЕН КҮШ-ҚУАТ АЛАСЫЗ?

Бізге даяшылық жасатқан азаматтардың алғысынан күш-қуат аламын. 2016 жылы өзім 24 сағаттық дәріханада жұмыстап тұрған кезде жол апаты болып, бір ақсақал жарақаттанғандарға қажетті дәріні ауруханадан таппай, түнде бізден келіп алып, радио арқылы алғысын білдірді. Содан рухтанған мен өзіме «еш уақытта бұл тәулік бойы 24 сағат жұмыстайтын дәріхананы жаппаймын» деп уәде бердім.

ҒИБРАТ АЛҒАН ОҚИҒА БОЛДЫ МА?

– Маған бір апай келіп: «Менің жолдасым араққа салынып кетті. Ішімдікті қойғызатын дәрі бар ма?» -деді. Мен ол кісіге: «Дәрі бар. Бірақ ол кісіні арақтан шығара ма, жоқ па білмеймін. Бірақ сіз күйеуіңізді менімен 30 минут сөйлестіріңіз. Содан кейін дәріні беріңіз, арақтан құтылатынына кепілдік беремін,»- дедім. Ертеңінді апай жолдасын ертіп келді. Мен ол кісіге алдымен ішімдіктің отбасы бюджетіне әкелетін зияны, оған жұмсалған ақшаға үйіне, балаларына не алуға болатыны, денсаулыққа келтірер залалы, өмір сүру уақыты жайында айттым. Ағай ойланғандай болып қалды. Дәл сол кезде дәріні ішкіздік. Ғылымда да бар, дәрінің ем болуының 60 пайызы дәрінің әсер етуі болса, 40 пайызы адамның сенімі мен психологиясына байланысты. Содан кейін арақтан бас тартты. Сол оқиға есімнен кетпейді.

Қандай бизнес жасасаңыз да, ол – бизнес, қанша табыс тапсаңыз да, ол – адал еңбек. 

ЖЕТІСТІККЕ ЖЕТУ ҮШІН НЕ КЕРЕК?

– Ең бірінші – басқалардың сізге деген деген сенімі, екіншіден, өзіңізге деген сенім болу, үшіншіден, басқалардың сенімін ақтай білу керек. Барлық дүние сенімге тоқтайды. Сіз өзіңіз өте сенімді адам болуыңыз қажет. Ешкім сізбен бірге серіктес болған кезде алаңдамау керек, алаңдамаудың соңы табысқа жеткізеді. Бизнесте үлкен, кішісі, табыстың азы, көбі деген болмайды. Қандай бизнес жасасаңыз да, ол – бизнес, қанша табыс тапсаңыз да, ол – адал еңбек.

БИЗНЕС БАСТАМАҚ БОЛҒАН ЖАСТАРҒА, ӨЗ ЗАМАНДАСТАРЫҢЫЗҒА ҚАНДАЙ КЕҢЕС БЕРЕСІЗ?

– Қырық жасында өкінбеу үшін, отызыңызда орнығып алуыңыз керек екен. Қайталап айтсам, ең бастысы – сенім. Қолға алған ісіңізді басқалардың бизнесі мен «ананың бизнесі үлкен, ал менің бизнесім шағын» деп ешқашан салыстырмаңыз. Бүгін бастаған ісіңіздің ертең ұлғаюы немесе ауқымы кішіреюіне тек өзіңіз ғана себепкер боласыз. Өз ісіңізге өзіңіздің көңіліңіз толсын, сенімді болыңыз.

Әрбір отбасы, әрбір қазақ жетістікке жете берсін деп тілеймін!

Әңгімеңізге рахмет!

Казньюс ақпараттық агенттігі   

                                                                                         

Continue Reading

Іскер азамат

Нұрсұлтан Жеңісханұлы: Арманым – аймағымызда ғылыми-технологиялық парк құру

Published

on

10 қаңтар, KAZNEWS. «Тояа – Грейпсийд» оқыту орталығының негізін қалаушы, Назарбаев университетінің магистранты Нұрсұлтан Жеңісханұлы Казньюс агенттігінің «Іскер азамат» бағдарламасының кезекті қонағы болып отыр.

Нұрсұлтан Жеңісханұлы 1993 жылы Баян-Өлгий аймағы орталығы Өлгий қаласында дүниеге келген. 2010 жылы Моңғол-түрік орта мектебін, 2015 жылы Түркияның Стамбул қаласындағы Мармара университетін механик-инженер мамандығымен тәмамдаған. Сол оқу орнынан магистратураға шақырылып Түркияның Ғылыми орталығында 200.000 доллардың жобасында жұмыстауға жолдама алып, кейін анасының денсаулығына байланысты елге оралған. 2016 жылы Австралияның UNSW (University of New South Wales)-тің магистратурасы емтиханынан өткен, 2018 жылы Венгрияның Девресени университеті магистратурасына, 2019 жылы Венгрияның ең таңдаулы академиялық жоғары оқу орны саналатын BME (Budapest University of Technology and Economics) – ға 100% пайыздық магистратура грантына қабылданып белгілі себептермен бас тартқан. 2020 жылдан Назарбаев университетінің механик және ұшақ (ғарыштық) инженері (Mechanical and Aerospace Engineering) магистрантурасында оқып жатыр.

Мекенжайы: Баян-Өлгий аймағы, Өлгий қаласы
Жұмыс орны мен лауазымы: “Тояа – Грейпсийд” оқу орталығының және “Алтай моунт” компаниясының директоры
Әлеуметтік желідегі парақшасы: Nurka Jyeniskhan (FB)
Қолданатын компьютері: MacBook

Жаңа кәсіп бастауға не себеп болды? 

2016 жылдан бастап, жергілікті жастардың білім алуын қолдау мақсатында қаржы құйып, ағылшын тілін оқыту орталығын аштым. Осы мерзімде балаларға бала кезінен бастап тіл үйрету қажеттілігін ұғынып, Баян-Өлгий аймағына 2019 жылы «Тояа» Балаларды дамыту академиясы бөлімшесінің соробан /жапон/ шоты және мидың оң жақ бөлігін дамыту оқыту орталығын аштым. 2020 жылдың қыркүйек айынан бастап, 4-9 жастағылардың халықаралық ағылшын тілі бағдарламасы саналатын Жапонияның Грейпсийд бағдарламасы патентін алып, Баян-Өлгий аймағында табысты жүзеге асырып жатырмын.

2016 жылдан бастап, «Үш-Төбе» компаниясында механик-инженер болып істеймін. 2018 жылы «Алтай Моунт» туристік компаниясын құрып, отбасылық бизнес ретінде еңбек етудеміз.

Бағыма орай Мармара университетінде инженер студенттерге арналған арнайы бағдарламасы болды. Оның басты мақсаты – бір шеңбердің ішінде ойлаудан ада болып, еркін ойлау жүйесін қалыптастыруға көмектесу болатын. Бұл бағдарламаның ең үлкен серіктесі халықаралық пайда көздемейтін үкіметтік емес ұйым JCI (Junior Chamber International) болды және олар аптасына бір рет инженер саласында білім алатын студенттерге дәріс оқитын. Үлкен табысқа жеткен бизнесмендер мен карьера қалыптастырған адамдарға кездесу мүмкіндігіне ие болып, басқаша ойлай бастадым. Былайша айтқанда, сол мырзалар мен ханымдарды мақтаныш етіп, солар сияқты болуға ұмтылдым.

Менің ең жақсы көретін ісім, бұл – сабақ үйрету еді. Студент болған кезімде 4 жыл бойы түрік балалармен қоян-қолтық жұмыстадым әрі сабақ үйрету менің ұнататын ісіме айналды. Содан кейін туған өлкемнің бір үлкен мәселесі білім саласын жақсартуға бар күшіммен ат салысуға шешімін қабылдадым. Білім саласы кез келген елдің даму тетігі деп айтуға болады.

Сіз аймағымызда алғашқы оқыту орталықтарының бірін аштыңыз. Ата-аналарға қандай кеңес бересіз?

Жаңа түсінік қалыптастырудың өзіндік қиындықтары мен мәселелері бар. Алғаш оқыту жүргізген кезде адамдар мен оқушылардың арасында IELTS пен шетелде білім алу мүмкіндіктері жайлы түсінктері өте таяз еді. Шетелдік гранттық бағдарламалар немесе ең таңдаулы оқу орындарына қабылдану үшін өте көп қажыр-қайрат, еңбек пен уақыт қажет болатындықтан ата-аналарға балаларыңызға жастайынан көп қаржы құю қажет деп кеңес бергім келеді. Білім саласының бір осал жағы ол нәтиженің ұзақ мерзімнен кейін шығатындығы болғандықтан өте төзімділікті қажет етеді.

IELTS дегеніміз не? Балаларға түсіндіріп берсеңіз?

IELTS (International English Language Testing System) – ағылшын тілін білу деңгейін бағалаудың халықаралық жүйесі. Емтихан қабылдаушылар мәтінді түсіну (Reading), сөйлеу (Speaking) және жазу (Writing) қабілетін тексереді.
IELTS-тің 2 түрі бар: General training және Academic. General модулі мектепке қабылдануға, тұруға ықтиярхат алуға, терең білімді қажет етпейтін жай ғана жұмысқа тұруға бағытталған. Academic модулі студенттер мен жоғары оқу орындарының түлектеріне арналған. IELTS-ты қағазбен (Paper Based IELTS) сонымен бірге компьютермен (Computer-delivered IELTS) тапсыруға болады.

IELTS тапсыруға дайындықты неден бастау керек?

Алдымен бұл емтиханды не үшін тапсырығыңыз келетін себебіңіз нақты болуы қажет. Қайда барғысы келетінін білмейтін адам адасып қайтып кетеді. Сол сияқты бағытыңыз бен мақсатыңыздың айқын болғаны жөн. Тек қана IELTS емтиханын тапсыру жеткіліксіз болады. Бұл тек алғашқы баспалдақ. Біздің аймақтағы жетіспейтін бір нәрсе – менторшип бағдарламасы. Бұл бағдарлама қысқа мерзімде уақыт ұтқызбай дұрыс шешім қабылдауға көмектеседі және жол көрсетеді.

Тест құрылымы қандай болады және қалай бағаланады?

Емтихан Listening (тыңдау), Reading (оқу), Writing (жазу) және Speaking (әңгімелесу) қатарлы 4 бөлімнен құралып, әрқайсысы 9 ұпаймен бағаланады. Әрқайсысынан жинаған ұпайлар біріктіріліп, орташа ұпайын шығарғандағы нәтиже IELTS емтиханынан алған жиынтық ұпай болып есептелінеді.

IELTS -тен жоғары балды қалай жинауға болады? Қандай лайфхактарды қолдануға болады?

Тыңдау мен әңгімелесу қабілеті, жазу мен оқу қабілеті өзара байланыста болады. Былайша айтқанда, тыңдау қабілеті жақсарған сайын әңгімелесу деңгейі де жақсарады. Ағылшын тілінде телехиқаяларды көп көрген адамның тыңдау қабілеті адамның табиғатына сәйкес арта түседі. Ал кітап оқу әдеті адамның оқып түсіну, білмейтін сөздері мағынасын жуық мағынасымен долбарлап тауып алуына көмектеседі. IELTS – бұл өте көп қажыр-қайратты талап ететін емтихан. Сондықтан еш мойымау керек. Бірақ мақсаты айқын адам оңайға түсіп бермейді. Жалпы қосымша ретінде ғаламторды өте жақсы пайдаланған жөн. Онда не іздесеңіз, бәрі бар. Ал оқушылардың мақсаты оқыту орталығын уақыт үнемдеу бағытында пайдаланып, өте қысқа мерзімде мақсатына жету көпірі ретінде қолдана білу керек.

Өзіңіздің жұмыс жүргізудегі әдіс-тәсіліңіз қандай? Ағылшын тілін үйрену үшін балалардың қызығушылығын қалай арттыруға болады?

Менің әдістемем өте қарапайым. Ағылшын тілін теориялық тұрғыда емес, шынайы өмірде қолдану жағынан үйретемін. Балаларға ағылшын тілінің қажеттіллігін жақсылап түсіндіріп берсеңіз, өздері-ақ талаптанып үйрене бастайды. Бұл оның қызығушылығы ояна бастағанын білдіреді. Жалпысы ең басты қабілетті атаңыз десеңіз жеке басын алып жүру қасиеті деп айтар едім. Әлемнің қай түкпіріне барсаңыз да, білім алумен қатар тіршілігіңізді де қатар алып жүресіз деген сөз. Біздің аймақта бір байқалған жағдай балалардың жеке басын алып жүруде босаңдығы. Осы жағдайдан болып, өзіне қатысты шешім қабылдауда мәселелер туындайды.

«Грейпсийд» оқу бағдарламасы жайлы да айтып берсеңіз?

Ағылшын тілін үйренудің ең қолайлы уақыты – адамның миы мен басқа да бұлшық еттері дамитын балалық шақ. Сонымен қатар тіл үйренудің ең тиімді әдісі баланың табиғи жолмен /тілі ұстарту/ үйретуге болатынын анықтап, дамытатын тәсіл. Тыңдау, түсіну, жауап беру, дұрыс сөйлеу, дұрыс оқу, оқығанын түсіну, жазу дағдысын қалыптастыру қабілеттерін балаға бір жүйемен қалыптастыратын, 3-12 жас аралығындағы балаларға арналған өте нәтижелі бағдарлама. Әрі үйренген ұғымдарын жаңа заманға сай жасалған аппликейшн /бағдарлама/ пайдаланып бекіту, пысықтау артықшылығы бар.

Тәуліктік жұмыс күніңіз қалай басталады? Уақытты қаншалықты тиімді пайдаланасыз?

Таңғы 9:00-да баламды балабақшаға апарып, 9:30-да магистратура сабағы мен жұмысымды 16:00-ге дейін аяқтаймын. Ұлымды балабақшадан үйге жеткізіп салған соң 17:00 – 20:00 сағат аралығында оқушылармен жұмыс жасаймын. 23:00 сағатқа дейін отбасыммен бірге болып, түнгі 02:00, кейде 03:00 сағатқа дейін қызығушылығым бойынша зерттеу жүргізіп, кей уақытта үй тапсырмасын орындап, кинофильм көремін. Кино көруді жаным сүйетіндіктен уақытымды соған сәйкестіруге тырысамын. Өзімді дамытумен қатар отбасымды дамытуға да көңіл бөлемін. Сенбі, жексенбі күндері де жоғарыға ұқсас өтеді. . Жексенбі не мереке күндері жұмыс пен мектеп жұмыстарын аздап ысырып тастап, мүмкіндігінше отбасы мен достарыммен бірге боламын. Әлемді жайлаған індет кезіндегі крантинге байланысты уақыт кестесіне аздаған өзгерістер енгізілді.

Ең көп қолданатын және жақсы көретін апликейшндеріңіз /бағдарламалар/?

YouTube, Gmail, Ted, Netflix, Zoom, Google Calendar, Google Classroom, Bundle бағдарламаларын тұрақты пайдаланамын.

Жетістікке жетудің құпиясы неде?

Уақытты ұтымды пайдалану. Төзімділік. Алған бетіңнен қайтпау.

Қазір қандай іспен айналысып жатырсыз? Қысқа мерзімдегі жоспарыңыз?

Магистратураны табысты бітіріп, әлемге әйгілі университеттің бірінен докторлық диссертация қорғау. Карьералық тұрғыда академия немесе университетте оқытушы, ғылыми зерттеу бағытындағы компанияның сараптама және дамыту қызметкері болу. Тәжірибе жинақтап алған соң аймағымызға келіп, ғылыми-технологиялық парк құруға бар күшімді жұмсаймын.

Жуықта қандай кітап, мақала оқыдыңыз?

Дәл қазір Ли Куан Ю-дің «Сингапурдың даму құпиясы» кітабын оқып жатырмын. Күнделікті әртүрлі тақырыптардағы мақалаларды да көп қараймын. Digital Twin in Aerospace Industry туралы оқудамын. Магистратуралық диссертацияда осы тақырыпқа қатысты зерттеу жасауды жоспарлап отырмын.

Сіз кімнен, неден күш- қуат аласыз?

Мен Илон Маскге таң қаламын және оған ұқсауға тырысамын. Күш-қуатты алға қойған мақсатымнан аламын. Көбінесе, ұлыма қараған сайын қанат біткендей болып, күш-қуатты сезінемін. Ұлыма келешекте көп таңдау мүмкіндігін жасау үшін жұбайым екеуіміз оқу орталығын ашып, арнайы бағдарламарды енгізіп, жүзеге асырудамыз.

Өміріңізде алған сабағыңыз?

1. Мүмкіндік қай кезде де болады. Қателесуден қорықпа.
2. Үрейге бой алдырма. Жігерлі бол.
3. Мүмкіндіктерді дер кезінде пайдалана біл.

Жастарға берер кеңесіңіз?

1. Отбасыға көп уақыт пен назарыңды бөл. Олармен бірге бол. Өмір өте қысқа.
2. Ең алдымен әділ бол. Бұл қазіргі қоғам құндылығы әрі адамшылық қасиетің.
3. Өз көзқарасың, мақсатың және қағидаң болсын.
4. Сыни көзбен қарай біл. Бұл 21-ғасырдың ең маңызды қабілеттерінің бірі.

Әңгімеңізге рахмет!

KAZNEWS ақпараттық агенттігі

Continue Reading

Іскер азамат

Іскер азаматтар кімнен, неден күш қуат алады #kaznews

Published

on

08 қаңтар, KAZNEWS. Әркімнің жұмыс стилі мен уақытты басқару менеджменті әр түрлі. Осыған байланысты жұмысқа өзін ынталандырудың да әр түрлі әдістері бар. Сонымен табысты кәсіпкерлер мен іскер азаматтар алға жылжу үшін кімнен неден күш-қуат алады?

Сіз кімнен, неден күш- қуат аласыз?

Калифорния мемлекеттік унивеситетінің профессоры, доктор Ертай Танайұлы

Мен үшін ең бастысы және маңыздысы – анамның тілек, дұғалары. Ата-ананың баласына жасаған бата, дұғалары қабыл болады дегендей қиын сәттерден жақсылықпен оңай өткен жағдайларды олардың демеулері деп түсінемін.

«Принцесс» ауруханасының директоры, косметикалық хирург Жанболат Тілеубекұлы

Отбасым, ата-анам, ағайын-туыстарым аман, бала –шағам дені сау, бақытты болса, қөңіл күйім де жақсы болып, алаңсыз жұмысымды істей беремін. Балаларымның сыңғырлаған күлкісі мені шексіз бақытқа бөлейді. Сондай-ақ даяшылық жасатушылардың алғыс сөздерінен жаным жадырап, жігер, қайратым артады.

«Асыл мұра» компаниясының директоры Гүлмайра Әкімқызы

Ең алдымен, балаларымнан, отбасымнан күш-қуат жинаймын. Армандарыммен қанаттанамын. Үлкен жоспарлар құрудан қуат аламын.

“Empasoft” компаниясының директоры Кәдірбек Сайлауұлы

Жұмысшыларымыз дүйсенбі сайын таңертең компания кеңсесі қабырғасына адамды ынталандыратын сөздер жазып іліп қояды. Солардың ішінде “Do your best, forget the rest” деген сөз өте ұнады. Адам таңертең өзін қуаттандырып, кешке дейін сол қуатын азайтпау керек деп ойлаймын. Осы уақытта жұмыс нәтижесіне баса назар аударғаннан гөрі дәл сол мезетке күшін шоғырландырып, жұмысын тиянақты атқару қажет. Нәтижесі қалай болуы да мүмкін. Ең бастысы өз мүмкіндігіңді толық пайдаланғаныңа сенімді болсаң болғаны.

“Өлгий ресурс” компаниясының директоры Заманбек Абдуллинұлы

Отбасымнан, балаларымнан және достарымнан. Өзіме сенім жүктеген және сенетін жақындарымнан күш қуат аламын. Ауылда мені «бас жора» деп атайды. Адамдар сізге сенсе, сол сенімнен шығу қажет. Қазақтың заңғар ақыны Мұқағалидың:

Түн маған ұйықтау үшін жаралмаған,
(Ұйықтасын сапарларын тәмамдаған).
Алдымда сапар жолы тарам-тарам,
Ұйықтасам барлығынан қараң қалам,– дегенін естен шығармаймын. Жас кезіміз қайта айналып келмейді. Денсаулық, күш қуат, жігер, өр көкіректік тұрған шақта құлайтыннан құлап, сүрінетіннен сүрініп, асатын асулардан асуымыз қажет.

Continue Reading

Басты назарда