September 22. 2017.   6:55 am
Өчигдөр: 12 цаг 29 минутанд
Өчигдөр: 12 цаг 26 минутанд
Өчигдөр: 12 цаг 04 минутанд
2017 оны 09 сарын 20 нд
2017 оны 09 сарын 19 нд
2017 оны 09 сарын 15 нд
2017 оны 09 сарын 15 нд
2017 оны 09 сарын 15 нд
2017 оны 09 сарын 15 нд
2017 оны 09 сарын 12 нд
2017 оны 09 сарын 12 нд
2017 оны 09 сарын 12 нд
2017 оны 09 сарын 12 нд
2017 оны 09 сарын 11 нд
2017 оны 09 сарын 11 нд
2017 оны 08 сарын 22 нд
2017 оны 08 сарын 22 нд
2017 оны 08 сарын 20 нд
2017 оны 08 сарын 18 нд
2017 оны 08 сарын 16 нд
2017 оны 08 сарын 16 нд
2017 оны 08 сарын 16 нд
2017 оны 08 сарын 11 нд
2017 оны 08 сарын 10 нд
2017 оны 08 сарын 08 нд
2017 оны 08 сарын 07 нд
2017 оны 08 сарын 05 нд
2017 оны 08 сарын 04 нд
2017 оны 08 сарын 04 нд
2017 оны 08 сарын 04 нд
2017 оны 08 сарын 04 нд
2017 оны 08 сарын 02 нд
2017 оны 07 сарын 30 нд
2017 оны 07 сарын 30 нд
2017 оны 07 сарын 30 нд
2017 оны 07 сарын 30 нд
2017 оны 07 сарын 27 нд
2017 оны 07 сарын 25 нд
2017 оны 07 сарын 24 нд
2017 оны 07 сарын 24 нд
2017 оны 07 сарын 21 нд
2017 оны 07 сарын 19 нд
2017 оны 07 сарын 18 нд
2017 оны 07 сарын 18 нд
2017 оны 07 сарын 17 нд
2017 оны 07 сарын 12 нд
2017 оны 07 сарын 12 нд
2017 оны 07 сарын 12 нд
2017 оны 07 сарын 12 нд
2017 оны 07 сарын 12 нд
2017 оны 07 сарын 12 нд
2017 оны 07 сарын 11 нд
2017 оны 07 сарын 11 нд
2017 оны 07 сарын 11 нд
2017 оны 07 сарын 11 нд
2017 оны 07 сарын 11 нд
2017 оны 06 сарын 30 нд
2017 оны 06 сарын 30 нд
2017 оны 06 сарын 29 нд
2017 оны 06 сарын 29 нд
2017 оны 06 сарын 14 нд
2017 оны 06 сарын 14 нд
2017 оны 06 сарын 14 нд
2017 оны 06 сарын 13 нд
2017 оны 06 сарын 13 нд
2017 оны 06 сарын 12 нд
2017 оны 06 сарын 12 нд
2017 оны 06 сарын 12 нд
2017 оны 06 сарын 09 нд
2017 оны 06 сарын 09 нд
2017 оны 06 сарын 08 нд
2017 оны 06 сарын 08 нд
2017 оны 06 сарын 07 нд
2017 оны 06 сарын 07 нд
2017 оны 06 сарын 06 нд
2017 оны 06 сарын 06 нд
2017 оны 06 сарын 06 нд
2017 оны 06 сарын 06 нд
2017 оны 06 сарын 06 нд
2017 оны 06 сарын 05 нд
2017 оны 06 сарын 05 нд
2017 оны 06 сарын 05 нд
2017 оны 06 сарын 05 нд
2017 оны 06 сарын 02 нд
2017 оны 05 сарын 22 нд
2017 оны 05 сарын 22 нд
2017 оны 05 сарын 22 нд
2017 оны 05 сарын 18 нд
2017 оны 05 сарын 18 нд
2017 оны 05 сарын 18 нд
2017 оны 05 сарын 18 нд
2017 оны 05 сарын 15 нд
2017 оны 05 сарын 11 нд
2017 оны 05 сарын 10 нд
2017 оны 05 сарын 08 нд
2017 оны 05 сарын 06 нд
2017 оны 05 сарын 06 нд
2017 оны 05 сарын 04 нд
2017 оны 04 сарын 27 нд
2017 оны 04 сарын 18 нд
2015 оны 12 сарын 08 нд
2016 оны 05 сарын 12 нд
2016 оны 07 сарын 13 нд
2016 оны 03 сарын 09 нд
2016 оны 08 сарын 10 нд
2016 оны 07 сарын 13 нд
2016 оны 10 сарын 12 нд
2016 оны 09 сарын 30 нд
2016 оны 03 сарын 03 нд
2016 оны 07 сарын 13 нд
2017 оны 02 сарын 13 нд
2015 оны 10 сарын 20 нд
2016 оны 02 сарын 22 нд
2016 оны 02 сарын 23 нд
2016 оны 09 сарын 12 нд
2016 оны 05 сарын 16 нд
2017 оны 09 сарын 20 нд
2016 оны 12 сарын 07 нд
2015 оны 12 сарын 30 нд
2016 оны 02 сарын 26 нд
2016 оны 07 сарын 06 нд
2016 оны 08 сарын 24 нд
2016 оны 03 сарын 03 нд
2016 оны 02 сарын 26 нд
2016 оны 05 сарын 17 нд
2016 оны 12 сарын 01 нд
2017 оны 09 сарын 12 нд
2016 оны 09 сарын 08 нд
2015 оны 06 сарын 30 нд
2016 оны 01 сарын 04 нд
2017 оны 09 сарын 11 нд
2016 оны 10 сарын 17 нд
2017 оны 01 сарын 18 нд
2016 оны 08 сарын 15 нд
2017 оны 05 сарын 06 нд
2016 оны 02 сарын 03 нд
2016 оны 06 сарын 07 нд
2015 оны 10 сарын 23 нд
2016 оны 07 сарын 13 нд
2016 оны 02 сарын 01 нд
2016 оны 12 сарын 28 нд
2016 оны 05 сарын 11 нд
2015 оны 04 сарын 26 нд
2016 оны 08 сарын 10 нд
2016 оны 02 сарын 26 нд
2016 оны 01 сарын 22 нд
2016 оны 03 сарын 14 нд
2015 оны 05 сарын 25 нд
2016 оны 03 сарын 01 нд
2016 оны 02 сарын 16 нд
2016 оны 03 сарын 21 нд
2015 оны 12 сарын 21 нд
2015 оны 11 сарын 01 нд
2016 оны 03 сарын 03 нд
2016 оны 12 сарын 14 нд
2015 оны 10 сарын 19 нд
2016 оны 09 сарын 01 нд
2016 оны 01 сарын 08 нд
2016 оны 04 сарын 06 нд
2016 оны 02 сарын 26 нд
2016 оны 11 сарын 28 нд
2016 оны 11 сарын 09 нд
2016 оны 12 сарын 20 нд
2015 оны 12 сарын 07 нд
2016 оны 03 сарын 16 нд
2016 оны 12 сарын 25 нд
2016 оны 12 сарын 06 нд
2015 оны 06 сарын 02 нд
2016 оны 02 сарын 02 нд
2016 оны 03 сарын 21 нд
2016 оны 09 сарын 07 нд
2015 оны 12 сарын 24 нд
2016 оны 01 сарын 14 нд
2016 оны 02 сарын 22 нд
2016 оны 07 сарын 13 нд
2015 оны 05 сарын 18 нд
2016 оны 07 сарын 14 нд
2016 оны 05 сарын 12 нд
2016 оны 04 сарын 01 нд
2017 оны 01 сарын 03 нд
2015 оны 06 сарын 04 нд
2016 оны 09 сарын 30 нд
2016 оны 12 сарын 01 нд
2016 оны 12 сарын 21 нд
2016 оны 04 сарын 04 нд
2016 оны 01 сарын 07 нд
2016 оны 02 сарын 02 нд
2016 оны 01 сарын 29 нд
2015 оны 10 сарын 25 нд
2016 оны 01 сарын 15 нд
2016 оны 02 сарын 29 нд
2015 оны 05 сарын 07 нд
2016 оны 07 сарын 07 нд
2015 оны 09 сарын 23 нд
2015 оны 08 сарын 19 нд
2016 оны 05 сарын 31 нд
2016 оны 02 сарын 24 нд
2017 оны 02 сарын 20 нд
2016 оны 11 сарын 16 нд
2016 оны 02 сарын 24 нд
Əлеуметтік желі кесірінен отбасынан айырылды
2017 оны 05 сарын 18 нд
e87f03d0ba7c36ac2d0812246e3d8729.jpg

Гүлім жан-жағына қарап мына сұрықсыз өміріне күйініп айғайлап жылағысы келіп отыр. Оның бəріне кінəлі жалғыз өзі. Бəрін де өз қолымен бүлдіргеніне қатты өкінеді. Жан жары Дəулет пен екі баласының жанында бақытты ғұмыр кешіп-ақ жүр еді ғой. Қазір сүйген жары Дəулет те, балалары да жанында жоқ, жалғыз қалды. Енді міне, сол келмеске кеткен күндерін ойласа жүрегі қан жылайды. Бəрі түсі болса ғой, ал өзі қазір содан оянып кетсе дұрыс болар еді. Шіркін, не ішемін, не киемін демей алаңсыз өмір сүріп жатыр еді ғой. Сүттей ұйып отырған отбасының шырқын өзінің теріс əрекеттерімен бұзды емес пе, бір-ақ күнде шаңырағы шайқалып ортасына түсті. Енді жылап көз жасын көлдеткенімен пайдасы бола қояр ма екен?…


*********************

Гүлім үй шаруасындағы əйел. Үйде жүрсе де өзін қатты күтіп қалған сұлу келіншек. Көшеде кетіп бара жатса кез келген еркек атаулы бұрылып қарайтындай мүсіні мен келбеті бар. Жоғары білімі бар болса да əзірге жұмысқа шыққысы жоқ. Оның үстіне күйеуі Дəулет барлық қажеттілігін қамтамасыз етіп отыр.


Гүлім əдеттегідей үй тірлігімен айналысып жүрген. Арасында бар тірлігін қоя салып сүйікті сериалдарын да көріп жүр. Сондай сериалдың бірін беріліп көріп отырғанында ұялы телефонының шырылынан селк ете қалды. Хабарласқан құрбысы Жайнагүл екен. Жайнагүл екі-үш сағатта құрбысының үйіне əңгіме-дүкен құруға келетінін айтты. Құрбысының келетінін естіген соң Гүлім көріп отырған сериалын тастай сала жылдамдатып үйін жинап, қазанға ет те салып қойды. Жайнагүл де айтқан уақытында кешікпей келді. Көптен көріспеген құрбылар бір-бірін қатты сағынып қалыпты, құшақтасып арқа-жарқа болып қалды. Гүлім дастарқанын жайып жүріп аузы тынбай жаңалықтарын айтып жатыр. Жайнагүл əңгімесін айтып отырып, үнемі ұялы телефонымен де біреулерге хабарлама жазып үлгеріп отыр. Мұны байқаған Гүлім:


— Жайна, андағыңды тасташы, үнемі не жаза бересің? — деп сұрады.

— Ой сұрама, əлеуметтік желінің түр-түріне қосылып алғанмын. Рахат, қанша достарымды, сыныптастар, университеттегі бірге оқығандар — барлығын осы əлеуметтік желіден тауып алдым. Енді күніге солармен жаңалық бөлісіп, кімнің не істеп жүргеніне дейін хабардар болып отырамын.

— Жақсы екен, мен сол елдер айтып жүрген ВК, фейзбук, инстагарам, ватцап деген нəрселерге түк қызықпайды екенмін.


— Мен де басында қызықпайтынмын. Кейін қарасам, көп нəрседен құр қалған екенмін. Бұл өзі өте ыңғайлы нəрсе. Ақыры үйде отырсың, ішің пыспай ма, анда-санда желіге қосылып, құрбылармен сөйлесіп тұрмайсың ба?


— Білмеймін, көру керек екен.


— Əкелші телефоныңды көрейін, қандай модель өзі?


Гүлім жақында ғана мерекеде күйеуі сыйлаған ұялы телефонын көрсетті.


— Құрбым-ау, мына телефонмен қалай əлеуметтік желілерді қоспай қор қылып жүрсің? Ең құрығанда ватцап та қоспапсың.


— Соны шынымды айтсам, қалай қосуды да білмеймін.


-Үйде интернет қосылған ба?


— Ия, Дəулет өткенде балалардың сабағына керек болған соң вай-фай орнатып берген.


— Қане, құпия сөзін айт, мен саған əлеуметтік желінің түр-түрін жүктеп берейін.

Гүлім мен Жайнагүл шай ішіп отырып біраз əңгіменің басын қайырды. Ет пісемін дегенше Жайнагүл Гүлімнің телефонына өзі пайдаланып жүрген əлеуметтік желілердің біразын жүктеп берді. Əрқайсысын тəптіштеп қалай пайдалану керектігін де көрсетіп берді.

— Мəəə, мынауың керемет дүние екен ғой. Баяғыдан бері көрсетпеген екенсің маған. Жақсы болды ғой, қараш ватцап желісінде біраз адам бар екен менде — деп Гүлім мəз болды. Жайнагүл екеуінің ортақ таныстарына бірден достық та жіберді. Əне-міне дегенше біраз достарын, сыныптастарын тауып алды. Жайнагүл де үй шаруасында отырған құрбысына ермек тауып бергеніне риза. Кейін осы ісіне қатты өкінетінін білгенде бұлай мəз болмас еді.


— Бірақ байқа, телефон шұқылаймын деп күйеуің мен бала-шағаңды ұмытып кетіп жүрме.

— Қойшы қайдағыны айтпай, бұрын қызықпаған нəрсеге қатты кіріп кетемін деп ойламаймын.

— Бұл сөзді сен қазір айтып отырсың, ертең қызығына кіріп кеткенде басқаша сайрап жүрме. Мен болсам, əлі күйеуім де, балам да жоқ, сондықтан бос уақытым саған қарағанда көп. Ал саған желіде көп отыруға болмайды, соны ұмытпа — деп Жайнагүл күліп алды.


Осыдан кейін Гүлім қолы қалт етсе əлеуметтік желіге кіретін болды. Қазір достары да көбейген. Сөйтіп жүргенде бір күні бейтаныс Санжар деген жігіттің достық жібергенін көрді. Танымағандықтан достықты қабылдамай өшіріп тастады. Бірақ ертесіне əлгі жігіттің тағы да достық жіберіп қойғанын көрді. Қайтпай қайта достық жіберген жігіттің кім екені Гүлімді қызықтыра бастады. Парақшасына кіріп көрмекші болды. Санжардың парақшасында суреттер онша көп емес екен. Өзі жіптіктей созылған келбетті жігіт. Гүлім ішінен «Бой десе бойы, түр десе түрі бар жігіт екен өзі » — деп ойлап қойды. Солай ойланып отырғанда Санжардың да желіге қосылғанын байқады. Ол да Гүлімнің желіде отырғанын байқаған болуы керек, бірден Гүлімге «Сəлем» деген хабарлама жіберді. Гүлім жауап жазсам ба, жоқ па деп ойланып қалды. Бір ойы «Жазба, керегі не танымайтын адамның» — десе, екінші ойы «жаза бер, онда тұрған не бар, кім біліп жатыр дейсің, күйеуің болса сені ешқашан тексерген емес» — деп түрткіледі. Санжардың келбетті түріне де қызығып қарап отырды. Осы кезде Санжардан тағы да «Сұлу қыз, мені қинамай үн қатыңызшы» — деген хабарлама келді. Гүлім не де болса жауап жазуға бекінді. «Сəлеміңізді қабыл алдым» — деп жазып жіберді. Осылайша екеуінің арасында диалог басталып кетті. Гүлім өзін қайдан танитынын сұрады. Санжар жай парақшаларды қарап отырып Гүлімнің сұлулығына тəнті болып, танысу үшін достық жібергенін айтты. Гүлімнің сұлулығын қайта-қайта əдемі сөздермен жазып еліктірді. Əйел адам құлағымен жақсы көреді деген рас қой, Санжардың сұлулық теңеулері Гүлімге майдай жақты. Тіпті өзінің күйеуі, екі баласы бар екенін ұмытып кеткендей. Осыдан кейін Санжар Гүлімге күніге жазып тұратын болды. Гүлім де оның желіге қосылуын асыға күтетін болған. Жай ғана əлеуметтік желі арқылы басталған таныстықтары басқа нəрсеге айналып бара жатқандай ма, қалай?… Тіпті бір-біріне «Жаным» деп жазатын жағдайға дейін жетті. Егер Гүлім бір себептермен желіге қосылмаса, Санжар телефон нөміріне хабарлама жазып желіге тезірек қосылуын сұрайтын. Күйеу, бала-шағасын ұмытқан Гүлім Санжардың əрбір айтқан əдемі сөздеріне елігумен болды. Əйтеуір бір тамақтарын жасап береді. Күйеуінің қойнында жатып Санжарды елестетін болған. Кейде мұнысына іштей ұялғансымақ танытады. Не істесе де өзін тежей алатын емес, тек Санжар туралы ойлайды, онымен кездесуді армандайды. Бірақ Санжар басқа қалада тұратындықтан əзірге кездесу мүмкін болмай тұр. Тек əлеуметтік желімен бір-бірін ұнатып қалғандарын айтады. Кейде тіпті төсек қатынасы туралы да ашық сөйлесетін. Санжар Гүлімді құшағына алуды армандайтынын күн сайын жазады. Гүлім де шайтан азғырғаны сонша, оны қатты қалайтынын ашық білдірді. Санжар бір күн желіге қосылмай қалса тағат таппай кетеді. Ондай кезде «Жаным, сағындым. Хабарламаны оқысаң тезірек кірші » — деп парақшасына хат қалдыратын. Гүлім Санжар екеуінің жазысқан хабарламаларын өшірмей сақтайтын, осындай кезде соларды қайталап оқып отыратын. Күйеуі Дəулет оқып қояды деп еш қорыққан емес. Себебі жұмысбасты Дəулет əлеуметтік желіде мүлдем отырмайды, тіпті соның не екенінен де бейхабар сияқты. Тексеру деген нəрсе Дәулеттің ойына да кіріп шықпайтын. Өйткені əркімнің өз жеке ісіне, кеңістігіне қол сұғуға болмайды деп есептейді. Мәдениеттілігі сонша, Гүлім сөмкемнен ала салшы деген затты ешқашан алған емес, сөмкені əкеліп «өзің алып бер» — дейтін. Сондықтан хабарламаларды оның ашып оқымайтынына сенімді, оның үстіне кілт сөзді білмейді. Бірақ Алла шындықтың бетін ашамын десе бір сəтте екен.


Гүлім əдет бойынша бүгін де Санжармен хат жазысып отырған. Сол кезде күтпеген жерден күйеуі Дəулет түстенуге келіп қалды. Сол күні ұялы телефоны арқылы емес, компьютер арқылы сөйлесіп отырған еді. Гүлім күйеуіне тамақ істеп берейін деп асығып жүріп компьютерден ашық тұрған парақшасын жабуды ұмытып кетті. Гүлім ас үйде жүрген кезінде Дәулеттің көзі байқаусызда компьютерде жазылып тұрған «Сүйіктім, қайдасың? Аууу, қайда жоғалып кеттің?» — деген сөздерге түсіп кетті. Біреудің хатын оқу əдетінде жоқ болғанымен мына сөздер оның еріксіз оқуына итермеледі. Санжар мен Гүлімнің хат алмасуларын түгел оқымаса да Дəулетке бəрі түсінікті болды. Көз алды қарауытып, денесі қалшылдап бара жатты.


Дəулет пен Гүлім сот арқылы ажырасты. Сотта Дəулет балаларын өзіне қалдырудың бар амалын жасады. Дегеніне жетіп екі балапанын да соттың шешімімен өзінің қамқорлығында қалдырды. Гүлім болса үйсіз-күйсіз далада қаңғып қалды. Əке-шешесінің қолына барып тұруға бет жоқ. Ал сенген Санжары отбасылы болып шықты. Оны Гүлім ажырасқаннан кейін білді. Өзінің жай ғана біреудің əлеуметтік желідегі қуыршағы болғанын кеш түсінді. Қайдағы бір отбасылы еркек үшін аядай ұйыған отбасының шаңырағын ортасына өз қолымен түсірді. Дəулет Гүлім қанша жалынса да, өзіне соншалық сенген əйелінің иттігін кешіре алмады.


Енді міне, бармағын тістеп отыр, өзегін өртеген өкінішпен өмір сүруде. Тұрып жатқан баспанасы да жай үй деген аты болмаса тозығы жеткен жұпыны бөлме. Балаларын да қатты сағынды. Шіркін, уақыт машинасы болса, мұндай қателікке жол бермес еді. Бірақ əттең….


Жайнагүл де Гүлім мен Дəулеттің ажырасып кетулеріне өзін кінəлі санайды. «Сол кезде тып-тыныш жүрген əйелді əлеуметтік желіге кіргізбегенде осылай болар ма еді? «- деп ойлайды. Бірақ сол кезде Гүлімге ескертті емес пе.


П. С. Абай атамыз «Жұмысы жоқтық, қарыны тоқтық аздырар адам баласын» — деп, дәл осы Гүлім сияқтыларды айтқан сияқты. Əлеуметтік желінің де жақсы тұстарын ғана пайдаға асыру керек. Əйтпесе Гүлім сияқты бармағыңызды тістеп қалуыңыз мүмкін. «Онда тұрған не бар екен?» — деп кез келген адаммен таныссаңыз, ол адам Санжар сияқты отбасылы немесе түрмеде отырған қылмыскер, не болмаса маньяк болып шығуы мүмкін. Уақытша соқыр сезімнің жетегінде кетіп отбасыларыңыздан айрылып қалмаңыздар. Əлеуметтік желінің де жақсысын үйреніп, жаманынан жирене білейік. Əйтпесе арты осындай өкінішті жағдайға əкеліп соғуы мүмкін.

Құлбек Ақтолқын, Ikerim



kaznews.mn таалагдсан бол:  
СЭТГЭГДЭЛ ҮЛДЭЭХ
АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд www.kaznews.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. Манай сайт ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү.
НИЙТ СЭТГЭГДЭЛ: 0