Connect with us

Моңғолияда

Қазақстан мен Моңғолия дипломатиялық қарым-қатынасына 29 жыл

Published

on

22 қаңтар, KAZNEWS. 1992 ж. 22 қаңтарда Қазақстан мен Моңғолия дипломатиялық қатынастар орнатқанына биыл 29 жыл толып отыр. Бұл сәтте Қазақстан Республикасының Моңғолиядағы Төтенше және Өкілетті Елшісі Жалғас Әділбаев мырзаның сұхбатын назарларыңызға ұсынамыз.

Құрметті Елші мырза, 2021 ж. 22 қаңтарда Қазақстан мен Моңғолия арасындағы дипломатиялық қатынастардың орнатылуына 29 жыл толып отыр. Қазіргі кезде екіжақты қатынастар қандай деңгейге жеткенін айтып берсеңіз. Екі мемлекеттің арасындағы қатынастардың дамуының қазіргі ахуалы мен перспективаларына қандай баға бересіз?

– 1992 ж. 22 қаңтарда Қазақстан мен Моңғолия дипломатиялық қатынастар орнатқанына биыл 29 жыл толып отыр. Бүгінгі таңда екіжақты қатынастар бірқалыпты дамытылуда. Мемлекетаралық қатынастарда біршама позитивті белсенділік байқалуда. 2019 ж. 10-12 қазанда Моңғолияның Премьер-министрі У.Хурэлсухтің Қазақстанға ресми сапары Моңғолия үкіметінің бұрынғы басшысы П.Жасрайдың ресми сапарынан (1994 ж. желтоқсан) және Моңғолияның бұрынғы Президенті Ц.Элбэгдорждың Шаңхай ынтымақтастығы ұйымының саммиті мен «ЭКСПО» халықаралық мамандандырылған көрменің ашылу рәсімиетіне қатысу үшін елімізге жұмыс сапарынан (2017 ж. маусым) кейін тұңғыш рет жасалған көлемі жағынан зор, мәні жағынан терең де мағыналы сапар болды. Осы сапардың барысында Моңғолия Премьер-министрінің ҚР Тұңғыш Президенті – Елбасы Н.Назарбаевпен кездесуі және ҚР Премьер-министрі А.Маминмен өткізген келіссөздерінде көп жылдардан бері қордаланып келген екіжақты қатынастардағы өзекті мәселелер шешіліп, сауда-экономикалық ынтымақтастықты қамтыған көптеген салаларды бірлесіп алға жылжыту бойынша уағдаластықтарға қол жеткізілді. Құдай қаласа, биыл ҚР Премьер-министрі А.Маминнің Моңғолияға қайтарма ресми сапарын өткізу бойынша жұмыс жүргізілуде. Сондықтан екі мемлекеттің арасындағы қарым-қатынастардың даму перспективалары кең деп есептеймін. Екі елдің жоғарғы және жоғары деңгейлердегі саяси байланыстар, парламентаралық қатынастар, мәдени-гуманитарлық барыс-келістер, қалалар арасындағы бауырластық қатынастар, тараптардың әртүрлі мемлекеттік органдарының өзара байланыстарында бірлесіп алға қадам басу, иыққа-иық тіреп алға ілгерілеудің үлкен әлеуеті бар деп санаймын.

Жалғас Жұмаұлы, қазақстандық-моңғол қатынастарының келешегін Сіз қалай болжамдайсыз? Қойылған мақсаттарға жету үшін екі тарап не істеуі керек?

– Қазақстан мен Моңғолияның болашақтағы қарым-қатынастарын негізінен саяси тұрғыдан ең жоғарғы және жоғары деңгейлердегі кездесулердің жиілігі, тараптардың парламентаралық (соның ішінде экономика, қауіпсіздік, инвестиция мәселелеріне жауапты тұрақты комитеттерінің) және әртүрлі құзыретті мемлекеттік органдарының тұрақты өзара байланысуы және сауда-экономикалық операциялардың көбеюі секілді факторлар анықтайды. Менің ойымша, алдағы уақытта Қазақстан мен Моңғолияның мемлекетаралық қатынастары жаңа даму сатысына көтерілуі қажет. Ол үшін тараптар ең жоғарғы деңгейдегі қатынастарды жандандыруы қажет. Мысалы, Моңғолияның Президенті Х.Баттулганың елімізге сапарын Қазақстанда осы уақытқа дейін күтуде (Моңғолия Президентінің Қазақстанға соңғы мемлекеттік сапары 2007 ж. ғана өткізілген еді, ал ҚР Президенті Моңғолияға 2008 ж. тамызда мемлекеттік сапармен келген). Бұдан басқа, екі мемлекеттің парламенттерінің өзара достық топтары делегацияларының сапарларын есептемегенде, екі елдің ең жоғарғы заң шығару органдары басшыларының өзара сапарларының болмағанына 10 жылдан астам уақыт өтті.
Бұдан бөлек, биылғы жоспарда Қазақстан және Моңғолияның сыртқы істер министрліктері арасындағы саяси консультацияларды ұйымдастыру мәселесі тұр. Бұған 2020 ж. 14 қазанда табысты өткізілген екі тараптың сыртқы саяси ведомстволарының жауапты департаменттерінің директорлары – ҚР Сыртқы істер министрлігінің Азия және Тынық мұхиты өңірі департаментінің директоры Н.Арыстанов пен Моңғолияның Сыртқы қатынастар министрлігінің Азия және Тынық мұхиты елдері департаментінің директоры Э.Сарантогостың деңгейіндегі онлайн кездесу салмақты негіз жасады.

2019 ж. 10-12 қазанда екі мемлекеттің премьер-министрлері қол жеткізген ҚР өндірушілері тауарларының көрмесін Ұлан-Батырда ұйымдастыру әлі де приоритетті орын алуда. Биыл коронавирус пандемиясы саябырлаған жағдайда және жалпы эпидемиологиялық ахуал мүмкіндік берсе, Ұлан-Батырда Қазақстанның Сыртқы сауда палатасының жетекшілігімен кезекті сауда-экономикалық миссияны өткізуге дайынбыз.

Қазақстан қазіргі кезде Азиядағы өзара іс-қимылдар және сенім шаралары кеңесіне төрағалық етуде. Осы Ұйымның шеңберінде шөлейттену, құмды борандар және жердің тозуына қарсы күресу саласындағы ынтымақтастықты одан әрі тереңдету Қазақстан мен Моңғолияның өз аумақтарындағы экологиялық тепе-теңдікті сақтауға үлкен үлес қосатынына сенімдіміз. Сондықтан моңғол тарапын осы халықаралық құрылымның аясындағы басқа да бағыттарға белсенді қатысуға шақырамыз.

Елшілік тұрақты түрде ҚР азаматтарына консулдық қолдау көрсетіп, олардың құқықтары мен мүдделерін қорғауды қамтамасыз етуде. Дегенмен, қазақ жұртшылығы шоғырланған Баян-Өлгий мен Ховд аймақтары Ұлан-Батыр қаласынан шалғайда орналасқандықтан, бұл жерде ҚР Консулдығын немесе Қазақстанның Құрметті консулы мекемесін ашудың қажеттігі әлдеқашан туылған. Мысалы, Қазақстанның астанасында Моңғолияның Елшілігі және Алматы қаласында Моңғолияның Консулдық бекеті әрекет етеді.

Мәдени-гуманитарлық өзара әрекеттестік саласында 2021-2022 жж. Қазақстанның Моңғолиядағы мәдениет күндерін және Моңғолияның Қазақстандағы мәдениет күндерін өткізу жөніндегі екі елдің премьер-министрлерінің қол жеткізген уағдаластығын іске асыруға күш салуымыз керек.

Жақында ҚР Президенті Қ.Тоқаев 7-кезекті ҚР Парламентінің Мәжілісі депутаттарының алдында сөз сөйледі. Қазақстанның басшысы қандай бастамаларды алға қойды?

– Өзіңізге мәлім, ү.ж. 15 қаңтарда ҚР Президенті Қ.Тоқаев 7-шақырылымдағы ҚР Парламенті Мәжілісінің жаңа құрамының алдында сөз сөйлеп, бірқатар жаңа бастамаларды айтып, еліміздің саяси жаңғыру мен одан әрі демократияландыру саясатына қосымша саяси реформалардың үшінші президенттік пакетін жариялады.
ҚР Президенті басты басымдықтар ішінде халықтың тұрмыс сапасын жақсартып, әл-ауқатын арттыруды алға қойып, жұрт жасанды жетістіктерді емес, көзбен көріп, қолмен ұстайтын нақты нәтижені күтетінін мәлімдеді. Халық экономикалық және әлеуметтік бағдарламалардың жемісті болғанын қалайды. Азаматтардың құқықтары лайықты қорғалмаса, әлеуметтік-экономикалық тұрғыдан даму мүмкін еместігі айтылды.
Мемлекет басшысы өз сөзінде төмендегідей бастамаларды ұсынды:

1) Құқықтық мемлекетті дамыту және азаматтардың билік органдарына сенімін нығайту үшін барлық күш-жігерді жұмсау керек.
2) Өнімді әлеуметтік саясат қуатты да инклюзивті қоғамды құрудың шешуші құралы болып табылады.
3) Ұлттық экономиканың қарқынды өсуінсіз азаматтардың әл-ауқатын қамтамасыз ету мүмкін емес. Үкімет экономикалық белсенділікті қолдауға бағытталған контрциклдық макроэкономикалық саясатты жалғастыруы тиіс.
4) Аумақ пен кеңістік тұрғысынан еліміздің теңгерімді дамуын қамтамасыз ету керек. Бұл ретте барлық өңірлерді біртұтас экономикалық кеңістік арқылы байланыстыратын аса маңызды салаларды дамытуға баса назар аудару қажет. Атап айтқанда, көліктік, энергетикалық және цифрлық инфрақұрылымдар.
5) Қазақстандағы реформалардың басты бағытының бірі – саяси жаңғыру. Саяси партиялардың Парламент Мәжілісіне өту шегін 7%-дан 5% деңгейіне төмендету керек. ҚР Президенті осындай шешімді қабылдайтын уақыттың келгенін айта келе, аталған норма заң жүзінде тіркелген партияларды алдағы сайлауларға қатысуға ынталандыратынын, сондай-ақ елдегі саяси бәсекенің дамуына септігін тигізетінін алға тартты. Бұл бастама мемлекеттік саясатты жүргізу үшін халықтың пікірін неғұрлым көбірек қамтып, ескеріп отыруға мүмкіндік береді. Болашақта партия мүшелерінің тізімін және соған қатысты басқа да рәсімдерді онлайн форматта жасауға болатыны айтылды. Осы мақсатта электрондық үкіметтің мүмкіндіктерін пайдаланудың абзалдығы атап өтілді.
6) Азаматтық қоғам өкілдерінің белсенділігін арттыру, жастар саясатын жетілдіру және қайырымдылық қызметін қолдау.
7) Басты мақсаттардың бірі – адам құқықтарын толық қорғау. Бұл ретте, азаматтардың таңдау еркіндігін барынша қамтамасыз ету өте маңызды. Әлемдік тәжірибеде адамның қандай да бір сайлауға келіспейтінін немесе үміткерлердің бәріне қарсы екенін заңды түрде білдіру құқығы кеңінен қалыптасқан. Шын мәнінде, баламалы пікір және бәріне қарсы дауыс беру ұғымы біз үшін де қалыпты нәрсе болуға тиіс. Сондықтан, барлық деңгейдегі сайлау бюллетендеріне «бәріне қарсымын» деген жазу енгізген жөн.

Қазақстан мен Моңғолия арасындағы қатынастардың сауда-экономикалық және инвестициялық құраушысының даму істері қандай?

– 2020 ж. 25 қарашада екіжақты Сауда-экономикалық, ғылыми-техникалық және мәдени ынтымақтастық жөніндегі үкіметаралық комиссияның 8-мәжілісі онлайн түрінде өткізілді. Осы мәжілісте тараптар өзара сауданың қазіргі ахуалы мен көлемін қарастырып, екі мемлекет арасындағы сауда-экономикалық қатынастарды жандандыру, нығайту және әртараптандырудың маңыздылығы мен қажеттігін атап өтті. Қазақстандық деректерге сәйкес, 2020 ж. қаңтар-қарашада екіжақты тауар айналымы 47,6 млн. долл., оның ішінде экспорт 46,5 млн. долл., импорт 1,04 млн. долл. құрады. Әрине, бұл көрсеткіштер екі мемлекеттің өзара сауданы алға жылжытудағы әлеуеттеріне сәйкес келмейді. Тараптар екіжақты сауда айналымының көлемін ұлғайту, жеткізілетін тауарлар номенклатурасын кеңейту үшін сауда-экономикалық ынтымақтастықты жандандыруға одан әрі күш-жігерін жұмсауға келісті. Пандемия аяқталғаннан кейін екі елдің іскерлік топтары арасындағы ынтымақтастықтың одан әрі нығаюы үшін Қазақстан мен Моңғолияда өткізілетін инвестициялық іс-шараларға, көрме-жәрмеңкелерге өзара қатысуды қолдау бойынша уағдаластық бар.

Ал екі елдің арасындағы инвестициялар саласындағы ынтымақтастықты әзірше жан-жақты дамыған деп айта алмаймын. Жоғары деңгейдегі келіссөздерде және хаттамаларда осы салада ынтымақтастық туралы уағдаластықтар көп айтылғанмен, іс жүзінде инвестициялау бойынша өзара әрекеттестіктің қарқыны айрықша баяу. Мысалы, Моңғолияда аффинажды зауытты салу ісжобасының шеңберінде қазақстандық тарап моңғол тарапына әлемдік сарапшылар мен алтын өндірушілер мойындаған күрделі аффинаждау технологиясын беруге дайын болған. Осы мақсатта, 2019 ж. 11 қазанда Нұр-Сұлтанда екі мемлекеттің премьер-министрлерінің алдында «Symbat Engineering» жауапкершілігі шектеулі компания және «Эрдэнэс алт ресурс» компаниясы арасындағы Моңғолияда алтын мен күмісті қайта өңдейтін аффинажды зауытты салу және оны іске қосу туралы шартқа қол қойылған еді. Өкінішке орай, бұл құжат қағаз бетінде қалғанына 1,3 жылдан асты. Іс жүзінде бұл зауыт салынған жағдайда қазақстандық тарап аффинажды зауыттың өзіндік құны мен салуға жұмсалған шығындардың орнын 5 жылда толтыратын осы технологиялық инвестицияны Моңғолияға береді.
Бұдан басқа, екі мемлекеттің бизнес топтары арасындағы байланыстарды нығайту және инвестициялық ынтымақтастықты дамыту мақсатында «Kazakh Invest» ұлттық компаниясы» акционерлік қоғамының инвестициялар тарту тәжірибесі, еліміздің инвестициялық әлеуеті мен инвестициялық ісжобалар бойынша өзекті ақпараттарды алмасу жағынан ынтымақтастықты жалғастыруды ұсынамыз.

Қазақстан моңғол инвесторлары үшін әлеуетті бірлескен ісжобаларды іске асыру бойынша өзара әрекеттесуге дайын. Осы тұрғыда, «Астана» халықаралық қаржы орталығының Жасыл қаржы орталығы мен Моңғолияның тұрақты қаржыландыру қауымдастығы арасындағы «жасыл» қаржыландыруды дамыту іс-қимылдарын атап өтуге болады.

Біздің елдер арасындағы көптеген салаларда қарым-қатынастар, мысалы ауыл шаруашылығы, білім және басқа да салаларда өнімді дамып келеді. Сіз екіжақты ынтымақтастықты кеңейту шеңберінде қазақстандық тараптан қандай салаларды табысты және бұдан кейін басымдық салаларды ерекше айта аласыз?

– Әрине, екіжақты қатынастарды, соның ішінде сауда-экономикалық ынтымақтастықты қарқынды алға жылжыту үшін екі мемлекет ең алдымен көліктік-логистикалық қатынастарды шешуі керек. Осы тұрғыда, «Хунну эйр» әуе компаниясына 2020 ж. 5 маусымда «Ұлан-Батыр – Алматы» бағытындағы әуе қатынасының халықаралық тасымалдаушы сертификаты беріліп, былтыр қыркүйектен бастап осы әуе қатынасы іске қосылып, бір-екі рейспен Алматыдағы Моңғолия азаматтарының эвакуациясы жүзеге асырылды. Пандемия аяқталғаннан кейін Ұлан-Батырдан Нұр-Сұлтанға және Алматыға ұшатын әуе рейстерін толыққанды пайдалану саяси, сыртқы экономика мен сауда-саттық, мәдени байланыстарды үздіксіз дамытуға негіз болады деп сенемін.

Көліктік-транзиттік әлеуетті кеңінен пайдалану үшін ең ықшамды да қысқа логистикалық бағыттарды бірлесіп іздестіру, соның ішінде «Цагааннуур-Ташанта-Риддер-Өскемен» бағытындағы тас жолын игеру мен пайдалану келешекте ресейлік, моңғол және қазақстандық тараптарға өзара тиімді болады деп ойлаймыз. Бұны 2020 ж. 16 қарашадан бері әр айдың екінші және төртінші апталарында Ресейден осы бағытта Моңғолияға жанармай жеткізетін ірі көлемді жүк көліктерінің тасымалы айрықша дәлелдеп отыр.

2020 ж. пандемияның кері ықпалына қарамастан, Қазақстан мен Моңғолия екіжақты сауда-экономикалық қатынастарды алға жылжыту саласында үлкен жұмыс жүргізді. Мысалы, 2020 ж. 30 маусымда және 21 желтоқсанда ҚР және Моңғолия арасындағы зейнетақымен қамтамасыз ету туралы келісімнің жобасын талқылау жөніндегі сарапшылар жұмыс тобының онлайн түріндегі 5- және 6-мәжілістері өткізіліп, аталған құжат жобасының басым бөлігі қарастырылды. «Kazakh Export» акционерлік қоғамы Моңғолияның темір жол мекемелерімен ҚР темір жол өнімдерін сатып алуды қаржыландырудың алдын-ала шарт-жағдайларын талқылау жұмыстары жүргізілуде. Қазақстан Еуразиялық экономикалық комиссияның Еуразиялық экономикалық одақ пен Моңғолияның арасындағы еркін сауда туралы келісімді жасаудың қисындылығы жөніндегі мәселені зерттеу бойынша бірлескен зерттеу тобын құру туралы шешімнің қабылдануын қолдады. Біздің елдер Моңғолияның ЕАЭО-мен ынтымақтастығы шеңберінде одан әрі тығыз өзара әрекеттестікті жалғастыруға ниетті. 1993 ж. қол қойылған ҚР Үкiметi және Монғолия Үкiметi арасындағы жолаушылар мен жүктердi автомобиль көлiгiмен халықаралық тасымалдау туралы келiсiмді орындау шеңберінде пандемияға дейін «Өлгий-Қарағанды» және «Өлгий-Алматы» бағыттарында халықаралық жолаушылардың автобус қатынасы өнімді жұмыс істеп келді. Осы автобус қатынасы коронавируспен байланысты эпидемиологиялық ахуал тұрақтанғаннан кейін қайта жалғасады деп сенемін. Қазақстан мен Моңғолия ауыл шаруашылығы саласында, әсіресе егін шаруашылығы мен көкөніс егу, мал шаруашылығы салаларындағы ынтымақтастықтың кең перспективасы бар.

Былтыр жыл бойы екі елдің тиісті мемлекеттік органдары мен мекемелері келешекте ең жоғарғы және жоғары деңгейлердегі өзара сапарлар барысында қол қойылатын бірқатар үкіметаралық келісімдер мен басқа да мекемеаралық құжаттарды әзірлеп талқылады.

Қазақстандық тарап Моңғолияның малдың жүні мен терісін қайта өндіру тәжірибесіне қызығушылық білдіруде. Қой терісі мен жүнін өңдеу тәжірибесімен танысу үшін ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігі секілді бірқатар мемлекеттік органдар және бірнеше облыстардың әкімдіктері мен бизнес топтарының өкілдері делегациясының Моңғолияға іссапарын ұйымдастыруды жоспарлап отырмыз. Келешекте Қазақстанның Қызылорда қаласында жүн мен тері өңдейтін кәсіпорынды моңғол тарапының бай тәжірибесіне негізделіп және моңғол кәсіпорындарымен бірлесіп саламыз деген үміт бар.

Қазақстандық тарап Моңғолия Үкіметінің Атқарушы агенттігі – Ветеринарлық бас басқармасымен жасаған өзара түсінушілік туралы меморандумның (2019 ж. 10 қазанда Нұр-Сұлтанда қол қойылған) шеңберіндегі ынтымақтастықты алға жылжыту үшін моңғол тарапының Халықаралық эпизоотикалық бюроның аусыл және басқа мал ауруларынан азат екенін дәлелдейтін сертификаттары мен мәртебесін алуына жан-жақты қолдау көрсетуге дайын.

Өңіраралық ынтымақтастықты дамытуда Талдықорған қаласы мен Налаих ауданының арасындағы бауырластық қатынастарды орнату туралы меморандумды әзірлеуін қарсы аламыз.

Құрметті Елші мырза, екі мемлекеттің арсында дипломатиялық қатынастардың 29-жылдығына орай моңғол азаматтарына не тілегіңіз келеді?

– Моңғол азаматтарына 2021 жылы ең алдымен мықты денсаулық, құт-береке, бақ-дәулет пен отбасы мүшелерінің аман-саулығын шын жүректен тілеймін. Биыл 12 ақпанда келетін сиыр жылы коронавирус пандемиясының аяқталғанын тілеймін. Бұл жыл моңғол халқына жаңа жетістіктер, үлкен табыстар және барлық бағыттарда қарқынды өрлеу әкелсін дегім келеді.

Сұхбатыңызға рахмет!

Моңғолияда

Қатира Қалиқызы Еңбек сіңірген ұстаз атағымен марапатталды

Published

on

12 шілде, KAZNEWS. Ғұн империясына 2230 жыл, Ұлы Моңғол мемлекетіне 815 жыл, Ұлт азаттық қозғалысына 110 жыл, Моңғол Халық революциясының төңкерісіне 100 жыл, Демократиялық қозғалысқа 32 жыл толуына орай Моңғолия Президенті У.Хүрэлсүх жарлық шығарып білім, денсаулық, ауыл шаруашылығы және мәдениет саласында абыройлы қызмет атқарған 5 азаматқа «Моңғол еліне еңбек сіңірген қайраткер» атағын берді.

“Моңғол еліне Еңбек сіңірген ұстаз” құрметті атағымен Баян-Өлгий аймағының Жалпы білім беретін 1 -ші мектептің аға ұстазы Қатира Қалиқызы марапатталды.

“Ауылшаруашық саласына еңбек сіңірген” құрметті атағымен Сэлэнгэ аймағының тұрғыны Х.Даваахүү, Н.Бадралхүү, “Мәдениет саласына еңбек сіңірген” құрметті атағымен Г.Адьяа, “Денсаулық саласына еңбек сіңірген” құрметті атағымен Б.Буянаа марапатталды.

Continue Reading

Моңғолияда

Елші Моңғолия – Қазақстан парламентаралық достық тобының төрағасымен кездесті

Published

on

30 маусым, KAZNEWS. Елші «Моңғолия-Қазақстан парламентаралық достық тобының» төрағасы – Ұлы Хурал депутаты Бәделхан Қабдісіләмұлымен кездесті.

Аталған кездесу барысында қазақстандық дипломат Моңғолияда және Қазақстанда Covid-19 пандемиясына қарсы екпе жұмыстары жоғары деңгейде жүріп жатырғанына тоқталып, Қазақстан Республикасының Биологиялық қауіпсіздік мәселелері жөніндегі ғылыми-зерттеу институтының мамандары жасаған «QazVac» коронавирусына қарсы отандық вакцина туралы мағлұмат беріп, Қазақстан тарапының осы бағыттағы ұсыныстарына тоқталып өтті.

Бұған қоса, Ж.Әділбаев биыл Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігінің 30 жылдығы тойланатанын, осы жылдар кезеңіндегі еліміздің қол жеткізген жетістіктеріне жеке тоқталды және қазіргі кезеңде елімізде демократиялық пен азаматтық қоғамды одан әрі жетілдіру бағытындағы саяси реформалар туралы баяндады.

Қазақстанның Елшісі «Моңғолия-Қазақстан парламентаралық достық тобының» Төрағасын «Халық үніне құлақ асатын мемлекет» тұжырымдамасының аясында одан әрі демократияландыруға және азаматтық қоғаммен өзара іс-қимылға бағытталған Қазақстандағы сайлау мәселелеріне қатысты заңдарға қол қойылғанымен және осы заңның маңызды өзгерістерімен таныстырып өтті.

Елші Ұлы Хурал депутатын 2021 жылғы 9 маусымда Қазақстан Республикасының Президенті қол қойған «Қазақстан Республикасының адам құқықтары саласындағы одан әрі шаралары туралы» Жарлықтың негізгі бағыттарымен таныстырып, COVID-19 пандемиясына қарамастан 2020 жылы Қазақстанда адам құқықтары мен оны қорғау мақсатында саяси реформалар іске асырылғанын, бейбіт жиналыстар туралы тұжырымдамалық жаңа заңның қабылданғаны туралы баяндады.

«Моңғолия-Қазақстан парламентаралық достық тобының» Төрағасы – Ұлы Хурал депутаты Қ.Бәделхан COVID-19 күрес аясында оған өңірлік деңгейде төтеп берудің, сондай-ақ олардың салдарын жоюда бірлесіп жұмыс істеудің маңыздылығын атап өтті. Бұған қоса Қ.Бәделхан Қазақстан Президентінің саяси бастамаларымен және елімізде жүргізіліп жатырған ішкі саяси реформалардың жүрісімен таныстырғаны үшін Елшіге рахмет айтты.

Өз кезегінде Қ.Бәделхан Моңғолияда болып өткен басты саяси іс-шараларға тоқталып өтіп, Ұлы Хуралдың маңызды жұмыстарына және өзі сайланған Баян-Өлгий аймағында тұратын қандастарының өзекті мәселелерімен бөлісіп, Елшілік ұйымдастырып отырған арнайы рейстерге және қандастарға арналған бағдарламаларға алғысын білдірді.

Тараптар Қазақстанда қабылданған «Рухани жаңғыру» бағдарламасы аясында қандастарымыздың балаларының елімізде білім алуы, көшу мәселелері мен азаматтардың құжаттарын қалыпқа келтіру, азаматтық алу/шығу мәселелерін пысықтады. Бұған қоса қандастарымыз тұратын аймақтарда Ж.Жабаевтың, Қ.Мұңайтпасұлының, Д.Нұрпейісованың, Ә.Бөкейхановтың, М.Мақатаевтың мерейтойларын тойлау шараларын талқылады.

Бұған қоса, жоғары және жоғарғы деңгейлердегі саяси диалогты кеңейту, сондай-ақ ЕҚЫҰ мен БҰҰ сияқты халықаралық ұйымдар шеңберіндегі бастамаларды ілгерілетуде өзара қолдау көрсету мәселелері бойынша сындарлы пікір алмасулар болды.

Тараптар биыл Қазақстан парламентіне 25-жыл толуына байланысты «Моңғолия-Қазақстан парламентаралық достық тобының» мүшелерімен кездесіп, екі елдің халық қалаулылары арасындағы ынтымақтастықты дамыту туралы шараларға тоқталып, екіжақты парламент депутаттары арасындағы өзара іс-қимылды жандандыру қажеттілігін атап өтті.
Кездесу соңында жоғарыда аталған ұйымдар шеңберінде өзара қолдау көрсету және ынтымақтастықты тереңдету, сондай-ақ бұдан әрі Қазақстан мен Моңғолия арасындағы парламентаралық өзара іс-қимылдың тетіктерін пысықтау туралы уағдаластыққа қол жеткізілді.


Элчин сайд Монгол-Казахстаны Парламентын бүлгийн дарга – Улсын Их Хурлын гишүүн Х.Баделхантай уулзлаа.

2021 оны 6 дугаар сарын 29-нд Элчин сайд Жалгас Адилбаев Монгол-Казахстаны Парламентын бүлгийн дарга – Улсын Их Хурлын гишүүн Х.Баделхантай уулзлаа.
Уулзалтаар Элчин сайд Казахстан болон Монголд COVID-19 вирусйн эсрэг дархлаажуулалтын ажил өндөр түвшинд явагдаж байгааг онцолж, Казахстан Улсын Биологийн аюулгүй байдлын эрдэм шинжилгээний хүрээлэнгийн мэргэжилтнүүдийн бэлдсэн коронавирусийн эсрэг «QazVac» вакцины талаар танилцуулж үүнтэй холбоотой Казахстаны талын саналыг уламжлав.
Тэрээр өнөө жил БНКазУ Тусгаар тогтносны 30 жилийн ойн баяр тохиож байгааг мөн энэ хүрээнд Казахстан Улсын бүтээсэн ололт амжилтуудыг дурдахын зэрэгцээ өдгөө ардчилсан иргэний нийгмийг улам сайжруулах чиглэлийн улс төрийн шинэчлэлүүдийн талаар мэдээллээ.
Түүнчлэн Элчин сайд «Иргэдийн дуу хоолойг сонсдог төр байх» хэмээх үзэл баримтлалын хүрээнд нийгмийг ардчилах мөн иргэний нийгмийн харилцан үйлчлэлд чиглэсэн Сонгуулийн зарим асуудлуудын тухай хууль батлагдсан тухай Монгол-Казахстаны Парламентын бүлгийн даргад мэдээлж, энэхүү хуулийн чухал онцлогуудыг дурдлаа.
Мөн тэрбээр 2021 оны 6 дугаар сарын 9-нд БНКазУ-ын Ерөнхийлөгчийн гаргасан «Хүний эрхийн салбарт цаашид авч хэрэгжүүлэх арга хэмжээ»ний тухай зарлигийн тэргүүлэх чиглэл болоод 2020 онд COVID-19 вирусийн цаг үед Казахстанд хүний эрхийг хамгаалах зорилгоор улс төрийн шинэчлэлүүд хэрэгжиж, тайван жагсаалын тухай шинэ хууль батлагдсаныг онцоллоо.
Монгол-Казахстаны Парламентын бүлгийн дарга – Улсын Их Хурлын гишүүн Х.Баделхан COVID-19 вирусийн эсрэг бүс нутгийн түвшинд тэмцэж, үр дагаврыг арилгахад чиглэсэн хамтын ажиллагааны чухлыг тэмдэглэв. Үргэлжлүүлэн УИХ-ын гишүүн Х.Баделхан Казахстан Улсын Ерөнхийлөгчийн улс төрийн санаачилга болон Казахстаны дотоод улс төрийн үйл явцын талаар мэдээлэл өгсөн явдалд Элчин сайдад талархал илэрхийлэв.
Талууд Казахстаны «Оюун санааны шинэчлэл» хөтөлбөрийн хүрээнд элэг нэгтнүүд Казахстанд суралцах, шилжин суурьших, бичиг баримтаа сэргээх, харьяат авах/харьяатаас гарах зэрэг асуудлуудыг хөндлөө. Тэрээр казах иргэд голлон суурьшдаг аймгуудад Ж.Жабаев, Х.Мунайтпасович, Д.Нурпейсова, А.Бөкейханов, М.Макатаев нарын ойн баярыг тэмдэглэн өнгөрүүлэх арга хэмжээний талаар ярилцав.
Түүнчлэн өндөр дээд түвшний улс төрийн хэлэлцээг өргөжүүлж, ЕАБХАБ болон НҮБ зэрэг олон улсын байгууллагуудын хүрээнд санаачилга дэвшүүлэх, харилцан дэмжлэг үзүүлэх асуудлын талаар санал солилцов.
Энэ жил тохиож буй Казахстан Улсын Парламент байгуулагдсаны 25 жилийн ойн баярын хүрээнд Монгол-Казахстаны Парламентын бүлгийн гишүүдтэй уулзаж, хоёр улсын Парламентын гишүүдийн хооронд хамтын ажиллагааг идэвхжүүлэх шаардлагатай байгааг дурдлаа.
Дээр дурдсан байгууллагуудын хүрээнд харилцан дэмжлэг үзүүлж, хамтын ажиллагааг гүнзгийрүүлэх цаашид Казахстан-Монголын Парламент хоорондын хамтын ажиллагааны механизмыг судлахаар тохиролцов.

Continue Reading

Моңғолияда

АҚШ Президенті Жо Байден құттықтау жеделхатын жолдады

Published

on

25 маусым, KAZNEWS. Моңғолия Президенті Ухнаагийн Хүрэлсүхтің атына Моңғолия Президенті болып сайлануына орай, АҚШ Президенті Жо Байденнің құттықтау жеделхаты келіп түсті.

Жедел хатта АҚШ Президенті Жо Байден, АҚШ – Моңғолия арасындағы ынтымақтастық қарым-қатынас орнауының 34 жыл толғанын және екіжақты қарым-қатынастарымыз үлкен жетістіктерге қол жеткізгені қуантатынын айтты. Алдағы уақытта демократиялық құндылықтарға негізделіп, Моңғолияның үшінші көрші қатарындағы стратегиялық әріптестікті ілгерлету жолында бірлескен жұмыстарды жалғастыра беруге ниетті екенін атап өтті.

Continue Reading

Моңғолияда

Моңғолия Президенті Ухнаагийн Хүрэлсүхті ұлықтау рәсімі өтті

Published

on

25 маусым, KAZNEWS. Ұлықтау рәсімі мен ұлықтау рәсіміне арналған салтанатты жиынды Мемлекеттік Ұлы Хурал төрағасы Г.Занданшатар ашты.

Кейін, жаңадан сайланған Президент Ухнаагийн Хүрэлсүх ант қабылдау үшін мінберге шығып, қолына Моңғолия Конституциясын алып, ант берді.

«Моңғолияның тәуелсіздігі мен егемендігін, халқымыздың бостандығы, ұлттық бірлігін сақтап, Конституцияны құрметпен орындап, Моңғолия Президентінің міндеттерін әділ орындауға ант етемін». – деді. 

Мемлекеттің алтыншы басшысы Ата заңға қол қойып, Парламент төрағасына табыс етті.  Ант бергеннен кейін, өкілеттік мерзімі аяқталған бесінші президент Халтмаагийн Баттулга мемлекеттік мөрді табыстады.

Моңғолияның Орталық Сайлау комиссиясының хабарлағандай, Моңғол Халық партиясынан атын ұсынған Ухнаагийн Хүрэлсүх 822923 дауыс (67.8%), «Дұрыс адам» элоктораты коалициясынан атын ұсынған Дангаасүрэнгийн Энхбат 246955 дауыс (20,3%), оппозициялық Демократия партиясынан атын ұсынған Содномзундуйн Эрдэнэ 72800 дауыс (6%) жинаған.

Continue Reading
Advertisement

Бізге жазылыңыз

Сөзге тиек

Әлемде1 month ago

ҚР-ның Президенті адам құқықтары саласындағы одан әрі шаралары туралы Жарлыққа қол қойды

Қазақстан Республикасының адам құқықтары саласындағы одан әрі шаралары туралы жарлыққы қол қойды, деп хабарлайды Моңғолиядағы ҚР-ның Елшілігінің баспасөз қызметі. Адам...

Әлемде1 month ago

Вакцина қабылдаған Моңғолия азаматтары Қазақстанға емін-еркін кіре алады

Бүгіннен бастап Венгрия, Таиландия мен Моңғолияда вакцина алғандар Қазақстанға емін-еркін кіре алады, деп хабарлайды inbusiness.kz. ҚР-ның Мемлекеттік бас санитарлық дәрігердің...

Дерек2 months ago

Қазақтар дайындайтын ұлттық тағамның 10 түрі

Бесбармақ Моңғолия қазақтарының дәстүрлі етті тағамы. Бесбармақ отбасылық мейрамдар немесе қонақтарды қарсы алған кезде әзірленеді. Сыйлы қонаққа бас, жамбас тартылады....

Дерек2 months ago

Timeline: Атақ пен абыройдың айырмашылығы неде?

1 маусым, KAZNEWS. «Абырой атақ шығарады, даңққа жеткізеді» – деген нақыл сөз қазақ халқында бар. Біз әлеуметтік желі қолданушыларынан “Атақ...

Дерек2 months ago

Моңғолиялықтар Google -дан нені көп іздеді?

20 мамыр, KAZNEWS. Google 2021 жылдың сәуір айындағы мәліметтер бойынша Моңғолия азаматтарының интернеттен нені көп іздегенін анықтады. Моңғолияда биыл Google...

Дерек2 months ago

Виталик Бутерин крипто-миллиардер атанды

17 мамыр, KAZNEWS. Ethereum крипиовалютасының негізін қалаушысы 27 жастағы Виталик Бутерин әлемдік миллиардерлер қатарына қосылды. Бутерин ресми түрде тарихтағы ең...

Дерек2 months ago

Карантиндегі өзгерістер және вакцина жайлы жастардың пікірі

16 мамыр, KAZNEWS. Моңғолияда коронавирус инфекциясы 2020 жылдың қараша айында анықталып, елде әртүрлі деңгейдегі төтенше жағдай жарияланып, халықты үйден шықпауға...

Әлемде3 months ago

Денсаулық сақтау министрі Алексей Цой қазақстандық QAZVAC вакцинасымен егілді

2021 жылғы 26 сәуірде Нұр-Сұлтан қаласының № 9 емханасында Денсаулық сақтау министрі Алексей Цой КВИ-ға қарсы Қазақстандық QazCovid-in (QAZVAC) вакцинасымен...

Басты назарда